PSYCHOLOGIA

CZYM JEST PSYCHOLOGIA

jest nauką o zachowaniu człowieka, zajmującą się warunkami powstawania procesów psychicznych takich jak: wrażenia, spostrzeżenia, myślenie, pamięć czy uwaga oraz ich przebiegiem i następstwami.

PSYCHE(dusza) LOGOS(nauka)

sformułowanie oznaczające „psychologia” w języku GRECKIM

Podstawy psychologii możemy odnaleźć już u starożytnych filozofów

Platon, Arystoteles, Hipokrates

Dalsze próby zrozumienia ludzkiej natury przez filozofów

Kartezjusz, John Locke, Immanuel Kant

kim był Wilhelm Wundt

fizjolog, który jako pierwszy założył laboratorium poswięcone psychologii eksperymentalnej (1879)

kto spisał zasady psychologii

WilliamJames(1890)

co to Introspekcja

Introspekcja to systematyczne obserwowanie przez jednostkę własnych mysli i uczuć dotyczących określonych doznań sensorycznych. dokładnej obserwacji i analizie własnych emocji, przeżyć i wszelkich uczuć, które nami targają. PATRZENIE WEWNĄTRZ SIEBIE

co to strukturalizm

badanie struktury psychiki i zachowania, bazujący na tym, iż wszystkie psychiczne człowieka można zrozumieć jako kombinacje prostych elementów lub zdarzeń

Psychologia postaci (Gestalt)

szkoła psychologiczna głosząca, że zjawiska psychiczne można zrozumieć jedynie wtedy, gdy rozpatruje się je jako zorganizowane, ustrukturowane całosci, a nie gdy rozbija się je na pierwotne elementy percepcyjne

Funkcjonalizm

pogląd na psychikę i zachowanie koncentrujący się na badaniu ich funkcji podczas interakcji organizmu ze środowiskiem

Percepcja

odbiór, postrzeganie, to pojęcie z zakresu psychologii. Stanowi zbiór procesów poznawczych

Współczesne kierunki w psychologii

Psychodynamiczny. behawiorystyczny. humanistyczny. poznawczy. biologiczny. ewolucjonistyczny. społeczno-kulturowy

największe kierunki psychologii w 2006

kliniczna(34%). poradnictwo (12%)... najmniejszy to kierunek fizjologiczny/biopsychologiczny (3%)

NURTY W DZISIEJSZEJ PSYCHOLOGII

psychologia teoretyczna. psychologia stosowana.

PSYCHOLOGIA TEORETYCZNA

poznawanie ogólnych procesów psychologicznych

PSYCHOLOGIA STOSOWANA

poznawanie szczegółowych procesów psychicznych u człowieka w różnych warunkach działalności, aby je kształtować i korygować

PSYCHOLOGIA TEORETYCZNA - PRZYKŁADY

Psychologia ogólna. Psychologia rozwojowa. Psychologia społeczna. Psychologia różnic indywidualnych. Psychologia zwierząt (zoopsychologia)

PSYCHOLOGIA TEORETYCZNA - Psychologia ogólna

przebieg procesów psychicznych człowieka, ich rodzaje. klasyfikacja. analiza ich struktury.

PSYCHOLOGIA TEORETYCZNA - psychologia rozwojowa

rozwój człowieka od urodzenia aż do śmierci. Najważniejszym działem tej psychologii jest:. Psychologia dziecka.

PSYCHOLOGIA TEORETYCZNA - psychologia społeczna

procesy zachodzące w grupach, a także wpływ grupy na jednostkę

PSYCHOLOGIA TEORETYCZNA - psychologia różnic indywidualnych

różnice występujące między ludźmi, np. inteligencja, osobowość, temperament, zdolności.

PSYCHOLOGIA TEORETYCZNA - psychologia zwierząt (zoopsychologia)

bada przejawy psychiczne u poszczególnych gatunków zwierząt

PSYCHOLOGIA STOSOWANA - przykłady

psychologia wychowawcza. psychologia kliniczna. psychologia sportu. psychologia rekreacji i turystyki.

PSYCHOLOGIA STOSOWANA - psychologia wychowawcza

zagadnienia związane z wychowaniem. kształcenie (nauka i uczenie się), metody wychowawcze i stosowanie tej wiedzy do rozwiązywania problemów praktycznych

PSYCHOLOGIA STOSOWANA - psychologia kliniczna

zajmuje się psychologicznymi mechanizmami zaburzeń przystosowania i zaburzeń osobowości, diagnozą i terapią zaburzeń psychicznych oraz promocją i prewencją zdrowia psychicznego

PSYCHOLOGIA STOSOWANA - psychologia sportu

praca ze sportowcami i drużynami sportowymi

PSYCHOLOGIA STOSOWANA - psychologia w turystyce i rekreacji

psychospołeczna aktywność jednostek w wolnym czasie

CZYM SĄ PROCESY POZNAWCZE?

przyswajanie i przetwarzanie informacji umożliwiające orientację w terenie. regulacja relacji ze środowiskiem. bardzo ważne: Między procesami poznawczymi cały czas zachodzi wzajemna relacja. poznajemy swiat, otoczenie, przedmioty, zjawiska, innych ludzi.

PODSTAWOWE PROCESY POZNAWCZE

uwaga. spostrzeganie. pamięć.

RODZAJE PROCESÓW.

Procesy szeregowe. Procesy równoległe

RODZAJE PROCESÓW - procesy szeregowe

dwa lub więcej procesów umysłowych, przebiegających jeden po drugim

RORZAJE PROCESÓW - procesy równoległe

- dwa lub więcej procesów umysłowych, przebiegających równolegle

RODZAJE PROCESÓW - rodzaje kontrolowane

procesy przetwarzania wymagające uwagi; często trudno jest wykonywać więcej niż jeden taki proces jednocześnie

RODZAJE PROCESÓW - procesy automatyczne

procesy przetwarzania niewymagające uwagi; często mogą być wykonywane równolegle z wykonywaniem innych zadań bez zakłócenia

KOMUNIKACJA

•By komunikat został skutecznie przekazany potrzebne jest nie tylko jego nadanie, ale także odebranie przez adresata!

Tworzenie przekazów językowych - procesy wykorzystywane do komunikowania się z innymi

Tworzenie przekazów językowych - procesy wykorzystywane do komunikowania się z innymi

Schemat odbiorców - proces kształtowania wypowiedzi zależny od oczekiwań wobec odbiorcy do którego jest ona kierowana

Schemat odbiorców - proces kształtowania wypowiedzi zależny od oczekiwań wobec odbiorcy do którego jest ona kierowana

Ułatwienia i utrudnienia związane z rozwiązywaniem problemów

.

Przestrzeń problemu

elementy wywołujące problem: stan wyjsciowy (niezadowalający); stan docelowy (ten który chcemy osiągnąć)

Algorytm

procedura obejmująca serię działań krok po kroku, zapewniająca prawidłowe rozwiązanie problemu

Heurystyki

strategie poznawcze lub intuicje płynące z praktyki, często stosowane jako skróty myślowe w rozwiązaniu złożonych zadań wymagających wnioskowania.

Protokoły głosnego myslenia

opis procesów psychicznych i strategii umysłowych opisywane w trakcie wykonywania zadań

Fiksacja funkcjonalna

nieumiejętnosć dostrzeżenia nowego sposobu użycia przedmiotu, uprzednio skojarzonego z innym celem (nie możemy sie przestawić że coś służyło kiedyś do czwgoś innego)

Rozumowanie dedukcyjne

sposób myslenia, w którym formułuje się wnioski wynikające logicznie z dwóch lub większej liczby założeń czy przesłanek

Efekt tendencyjnosci przekonań

zjawisko zniekształcania procesu rozumowania przez wczesniejszą więdze, postawy lub wartosci (wiemy swoje a każdy chce i tak nam wmówić coś innego)

Rozumowanie indukcyjne

wnioski formułuje sie na podstawie jakichś doświadczeń i dostępnych dowodów.

Nastawienie umysłowe

tendencja do reagowania na nowy problem w sposób, który był używany w rozwiązaniu wczesniejszego problemu

Ocenianie

PARIS LOOK XDDDDDD ludzie dają opinie, krytyczne oceny na temat kogoś na podstawie spojrzenia

Podejmowanie decyzji

proces dokonywania wyboru między alternatywami, selekcjonowanie lub odrzucanie dostępnych opcji

Heurystyki i błędy poznawcze

przykłady

Heurystyka dotępnosci

ocenianie oparte na informacji łatwo dostępnej w pamięci (pamiętam że paulina to szmata więc pewnie nadal nią jest)

Heurystyka reprezentatywności

przypisywanie przedmiotu do jakiejs kategorii na podstawie kilku własciwosci uznawanych przez reprezentatywne dla tej kategorii (ktoś ma undercut i mówimy że lesba ale jednak nie lesba)

Heurystyka zakotwiczenia

ocenianie prawdopodobnej wartosci danego zdarzenia lub skutku na podstawie jakiegos punktu odniesienia (kotwicy) (nwm o chuj chodzi)

potrzeby

podmiotowe czyli wewntętrzne i przedmiotowe czyli zewnętrzne

popędy psychiczne

potrzeba osiągięcia czegoś

POBUDKA BARDZO WAŻNE

zdolna do zaspokojenia potrzeby. Jako pobudki motywujące działania ludzkie mogą działać pieniądze, pożywienie, seksualnie atrakcyjna osoba, aprobata innych czy zwracana przez nich uwaga

Teoria instyntku

przykłady

Sztywne wzorce zachowań

Sztywne wzorce zachowań inaczej instynktowne. zachowania specyficzne dla gatunku niewymagające nauki.

Czynniki wyzwalające

bodziec, na który rekacją jest wzorzec zachowania

Motywy pierwotne

np. głód czy pragnienie, automatycznie powodują wzrost napięcia, a co za tym idzie aktywizują zachowania

Motywy wtórne

nowe motywy, np dążenie do zarabiania pieniędzy służące do np. zaspokojenia głodu.

Utrzymanie Homeostazy

kontrola podstawowych parametrów życiowych, takich jak na przykład tętnicze ciśnienie krwi, temperatura ciała, waga.

Psychologowie humanistyczni podkreślają, że:

ludzie są w stanie wytrzymać ból, głód i wiele innych napięć, aby osiągnąć stan samourzeczywistnienia

Potrzeby fizjologiczne:

głód, pragnienie, wypoczynek, wypróżnianie, unikanie bólu, zachowanie odpowiedniej temperatury, redukcja popędu seksualnego.

Potrzeby bezpieczeństwa:

ochrona przed nieprzyjaznym otoczeniem dzięki domostwu i ubraniu, ochrona przed przestępczością i kłopotami finansowymi.

Potrzeby przynależności i miłości:

miłość i akceptacja innych dzięki utrzymywaniu intymnych związków, istnieniu grup społecznych, podtrzymywaniu przyjaźni.

Potrzeby szacunku i dowartościowania:

osiągnięcia, kompetencje, aprobata innych, szacunek, prestiż, status.

Potrzeby samourzeczywistnienia:

realizacja własnego, niepowtarzalnego potencjału. Dla wielu ludzi oznacza to zaspokajanie potrzeb poznawczych (nowości, eksploracji, zrozumienia i wiedzy) i estetycznych (sztuka, piękno, porządek).

teoria poznawcza

ludzie wykształcają pewne umysłowe reprezentacje świata. Ludzie są urodzonymi naukowcami dążącymi do zrozumienia świata, by móc przewidywać i kontrolować bieg wydarzeń. Ludzie dążą do usuwania sprzeczności między różnymi elementami swojego światopoglądu

Starożytni Chińczycy wierzyli, że istnieją cztery podstawowe emocje instynktowne

szczęście, gniew, smutek i strach.

Powstawać one miały odpowiednio w:

w sercu, wątrobie, płucach i nerkach

Twórca behawioryzmu

twórcą behawioryzmu był. John Watson. wierzył w istnienie trzech wrodzonych emocji podstawowych: strachu, gniewu i miłości.

W roku 1932 Katherine Bridges przedstawiła koncepcję, że ludzie rodzą się z jedną podstawową emocją

niezróżnicowanym pobudzeniem. - i dopiero w miarę upływu czasu wyodrębniają się u nich poszczególne emocje.

współcześnie uważa się że rodzimy się ze wszystkimi emocjami ale niektóre są rozwijane później.

współcześnie uważa się że rodzimy się ze wszystkimi emocjami ale niektóre są rozwijane później.

Mikroekspresje. nieznaczna ekspresja

nieznaczna ekspresja: początek emocji. słaba emocja. ograniczona emocja. nieudana próba ukrycia emocji.

mikroekspresje. częściowa ekspresja

słaba emocja. ograniczona emocja. nieudana próba ukrycia emocji.

mikroekspresje. mikroekspresja

mikroekspresja. świadome tłumienie emocji. nieświadome tłumienie emocji.

TEORIA JAMESA-LANGEGO

doświadczanie emocji raczej wynika z naszych działań w reakcji na jakieś zdarzenie, niż je powoduje.

TEORIA CANNONA-BARDA

Zdarzenie zewnętrzne może wzbudzać równolegle reakcje somatyczne (pobudzenie i reakcje behawiorane) oraz subiektywne doświadczanie emocji.

TEORIA CANNONA-BARDA

emocje towarzyszą reakcjom somatycznym

temperament

podstawowe i względnie stałe czasowo cechy osobowości. temperament podlega zmianom zachodzącym pod wpływem dojrzewania (i starzenia się) oraz niektórych czynników osobowościowych.

temperament

wyznaczony jest przez mechanizmy fizjologiczne. ontogeneza czyli zmienia sie z wiekiem. bardziej stałe niż inne wymiary osobowości.

jak diagnozować temperament

kwestionariusz temperamentu. diagnoza podstawowych osobowości. RTT (regulacyjna teoria temperamentu)

energetyczny poziom zachowania

EPZ to „wszystkie te cechy, które są wyznaczane różnicami indywidualnymi w mechanizmach fizjologicznych odpowiedzialnych za poziom energetyczny organizmu, tj. za nagromadzenie (kumulowanie), jak i rozładowanie wyznaczanej energii”

energetyczny poziom zachowania

reaktywność emocjonalna - duża wrażliwość i mała odporność na bodźce. Wytrzymałość - pracowanie nawet podczas niedoboru snu. Wrażliwość sensoryczna - reaktywność na bodźce o niskiej wartości stymulacyjnej. Aktywność - duża wartość stymulacyjna

Charakterystyka czasowa zachowania

CCZ to „zespół cech charakteryzujących przebieg reakcji w czasie”

Charakterystyka czasowa zachowania

Żwawość - tendencja do szybkiego reagowania, utrzymywania dużego tempa wykonywanych czynności. Perseweratywność - tendencja do trwania i powtarzania danego zachowania (reakcji) w odpowiedzi na zmianę warunków zewnętrznych

Dystres

reakcją organizmu na zagrożenie, utrudnienie lub niemożność realizacji ważnych celów i zadań człowieka, pojawia się w momencie zadziałania bodźca, czyli stresora.

eustres

stres pozytywny mobilizujący do działania