Frage  |
Antworten |
Kto żądał wyraźnego stwierdzenia żywego urodzenia dziecka w postaci krzyku noworodka jako warunku uznania dziecka za osobę fizyczną w znaczeniu prawnym? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Kto zadowalał się jakimkolwiek innym znakiem świadczącym o żywym urodzeniu dziecka dla uznania dziecka za osobę fizyczną? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Jakie płody były uważane za żywotne według ówczesnego stanu wiedzy lekarskiej? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czy w prawie rzymskim uznawano za osobę płód nieposiadający kształtu ludzkiego (monstrum vel prodigium)? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Od jakiego momentu, według prawa rzymskiego, zaczyna się odrębny byt człowieka? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Co następowało ze spadkiem w prawie rzymskim w razie śmierci ojca, gdy kobieta była w ciąży? Lernen beginnen
|
|
do momentu narodzin dziecka
|
|
|
Kto sprawował nadzór nad spadkiem po śmierci spadkodawcy, jeżeli jeden ze spadkobierców był jeszcze w łonie matki? Lernen beginnen
|
|
wyznaczał on kuratora, który miał zarządzać spadkiem
|
|
|
Kto zarządzał spadkiem w okresie jego zawieszenia? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Od kiedy zaczynała się zdolność prawna? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czy płód poczęty, ale jeszcze nie urodzony, był uważany za odrębną osobę? Lernen beginnen
|
|
umożliwiano mu jednak uzyskanie korzyści majątkowych
|
|
|
Czy pośród osób wolnych istniało zróżnicowanie jeśli chodzi o zdolność prawną? Lernen beginnen
|
|
pełna zdolność prawna stawała się udziałem tylko tych wolnych, którzy rodzili się jako obywatele rzymscy
|
|
|
Kiedy kończyła się osoba fizyczna? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Co to jest zdolność prawna? Lernen beginnen
|
|
Zdolność do tego, aby być podmiotem praw i obowiązków
|
|
|
Co to jest zdolność do czynności prawnych? Lernen beginnen
|
|
Zdolność do tego, aby za pomocą czynności prawnych kształtować sytuację prawną własną lub innych osób
|
|
|
Jakim terminem określają źródła prawa klasycznego pojedynczą osobę (persona), a w szczególności jej sytuację prawną? Lernen beginnen
|
|
dosłownie caput - to "głowa"
|
|
|
Ile elementów składa się na sytuację prawną pojedynczej osoby? Lernen beginnen
|
|
status libertatis, status civitatis, status familiae
|
|
|
Co oznacza status libertatis? Lernen beginnen
|
|
Stan wolności czy niewoli
|
|
|
Co oznacza status civitatis? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Co oznacza status familiae? Lernen beginnen
|
|
Stanowisko zajmowane w rodzinie
|
|
|
Od jakiego "podziału" Gaius rozpoczyna wykład prawa osobowego? Lernen beginnen
|
|
Od podziału na ludzi wolnych i niewolników "wszyscy ludzie albo są wolni, albo są niewolnikami"
|
|
|
Na jakie dwie grupy Gaius podzielił ludzi wolnych? Lernen beginnen
|
|
Na "wolnourodzonech" (ingenui) i "wyzwoleńców" (libertini)
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
Rzymianie przywiązywali do niej wielką wagę
|
|
|
Kiedy spadała na obywatela niesława? Lernen beginnen
|
|
Przez popełnienie czynu hańbiącego, bądź też przez zasądzenie w powództwie zniesławiającym
|
|
|
Jaki był najwyższy stopień capitis deminutio? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Co oznaczała capitis deminutio? Lernen beginnen
|
|
Zmiana stanowiska prawnego osoby
|
|
|
Czy jeżeli Rzymianin dostał się do niewoli nieprzyjacielskiej i powrócił z niej, to jego stanowisko prawne osoby wracało do stanu sprzed dostania się do niewoli? Lernen beginnen
|
|
chroniło go tzw. ius postliminii - "prawo powrotu"
|
|
|
Jeżeli Rzymianin zmarł w niewoli, który moment uznawano jako moment śmierci? Lernen beginnen
|
|
Chwilę popadnięcia w niewolę umożliwiało to utrzymanie mocy testamentu zmarłego i w ogóle dziedziczenie po nim jak po człowieku wolnym
|
|
|
Czy państwo rzymskie było państwem formacji niewolniczej? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czy jeńcy wojenni zawsze stawali się niewolnikami? Lernen beginnen
|
|
była to instytucja ius gentium (prawo narodów)
|
|
|
Skąd głównie rekrutowali się niewolnicy? Lernen beginnen
|
|
Z jeńców wojennych oraz z dzieci urodzonych w niewoli
|
|
|
Niewola była stanem dziedzicznym Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Dziecko niewolnicy oraz Rzymianina Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Dziecko wolnej kobiety oraz niewolnika Lernen beginnen
|
|
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czy związki pomiędzy niewolnikami były małżeństwem? Lernen beginnen
|
|
nazywano to contubernium (pierw. - przebywanie pod wspólnym namiotem)
|
|
|
Czy jeżeli wolna kobieta utrzymywała stosunki z niewolnikiem bez zgody jego właściciela, to również stawała się niewolnicą? Lernen beginnen
|
|
ale tylko w okresie cesarstwa (uchwała senatu z r. 52 n.e. (SC Claudianum))
|
|
|
Czy niewolnik mógł posiadać swój własny majątek? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czy właściciel odpowiadał za zobowiązania zaciągnięte dobrowolnie przez niewolnika? Lernen beginnen
|
|
według ius civile nie odpowiadał
|
|
|
Czy właściciel odpowiadał za przestępstwa swoich niewolników? Lernen beginnen
|
|
ale w dogodnej formie tzw. odpowiedzialności noksalnej
|
|
|
Czy w przypadku gwałtownej śmierci właściciela, niewolnicy, którzy znajdowali się wtedy w jego domu lub w jego otoczeniu, a nie ratowali go z narażeniem własnego życia podlegali torturom i karze śmierci? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Jak nazywał się znany już od III wieku p.n.e. zespół wartości majątkowych, który właściciel powierzał niewolnikowi w zarząd? Lernen beginnen
|
|
właściciel zachowywał sobie prawo własności i możliwość każdoczesnej likwidacji
|
|
|
Czy jeżeli matka w okresie od poczęcia do urodzenia choć przez chwilę była wolna, jaki był stan dziecka? Lernen beginnen
|
|
Dziecko takie rodziło się jako osoba wolna
|
|
|
Jak można było wyjść ze stanu niewoli? Lernen beginnen
|
|
Na mocy przepisu państwowego lub z woli właściciela
|
|
|
Czy niewolnik powołany do służby wojskowej stawał się wolny? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czy porzucenie niewolnika oznaczało nadanie mu wolności? Lernen beginnen
|
|
stawał się on rzeczą niczyją (res nullius) i podlegał zawłaszczeniu przez kogokolwiek
|
|
|
Jak nazywało się wyzwolenie? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Jakie były sposoby wyzwalania według ius civile? Lernen beginnen
|
|
vindicta aut censu aut testamento
|
|
|
Było to wyzwolenie dokonywane przez właściciela przed organem władzy państwowej, najczęściej pretorem, i za jego aprobatą jaki to sposób wyzwolenia? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Polegało na wpisie dotychczasowego niewolnika - z upoważnienia właściciela - na listę obywateli przy okazji spisu dokonywanego co 5 lat przez cenzorów jaki to sposób wyzwolenia? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Było nadaniem wolności w testamencie, a zatem po śmierci właściciela jaki to sposób wyzwolenia? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Jakie prawo chroniło wyzwolenia nieformalne? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czy wyzwoleńcy mieli dostęp do urzędów republikańskich? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Stosunek pomiędzy patronem a wyzwoleńcem kształtowano na wzór stosunków między ojcem a dziećmi Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czy prawo patronatu było dziedziczne po stronie patrona? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czy prawo patronatu było dziedziczne po stronie wyzwoleńca? Lernen beginnen
|
|
dzieci wyzwoleńca rodziły się już jako wolnourodzeni (ingenui)
|
|
|
Jakie czynniki ograniczały zdolność do czynności prawnych? Lernen beginnen
|
|
Płeć, wiek, choroba umysłowa, marnotrawstwo
|
|
|
Czy dłużnik poddany egzekucji osobistej był osobą wolną? Lernen beginnen
|
|
Formalnie tak, ale ich wolność nie była jednak pełna
|
|
|
Kim była personae in mancipio? Lernen beginnen
|
|
Były to dzieci sprzedane przez swoich ojców osobom postronnym, ale tylko na terenie państwa
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
Drobni dzierżawcy gruntów rolnych, początkowo wolni, ale w okresie dominatu trwale przytwierdzeni do ziemi
|
|
|
Czy łatwo było wyjść z sytuacji kolona? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
Byli to obywatele rzymscy
|
|
|
Jakie wyróżniamy trzy zasadnicze kategorie mieszkańców? Lernen beginnen
|
|
Obywatele rzymscy, Latynowie, cudzoziemcy (peregrini)
|
|
|
Na czym polegało upośledzenie Latynów juniańskich? Lernen beginnen
|
|
Latyn żył jak wolny, ale po śmierci jego majątek wracał do właściciela, który dokonał wyzwolenia
|
|
|
Kim stawali się niewolnicy wyzwoleni w sposób nieformalny? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czy wyzwolenie dokonane w formie uznanej przez prawo cywilne prowadziło zawsze do nadania obywatelstwa? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
W jaki sposób Latynowie mogli stać się obywatelami rzymskimi? Lernen beginnen
|
|
Przez osiedlenie się w Rzymie ale tylko właściwi Latynowie (Latini prisci albo veteres)
|
|
|
Czy Latynowie juniańscy mieli możliwość nabycia obywatelstwa? Lernen beginnen
|
|
w nagrodę za rozwijanie pożądanej działalności populacyjnej, porządkowej czy gospodarczej
|
|
|
W jaki sposób peregryni stali się obywatelami rzymskimi? Lernen beginnen
|
|
Na mocy słynnego edyktu cesarza Karakalli (z 212 r. n.e.) znanego szerzej pod nazwą Constitutio Antoniniana
|
|
|
Co pociągało ze sobą capitis deminutio maxima? Lernen beginnen
|
|
Automatyczną utratę obywatelstwa
|
|
|
Czy można było utracić obywatelstwo z zachowaniem wolności? Lernen beginnen
|
|
gdy obywatel przyjmował obywatelstwo innego państwa, albo został skazany na banicję
|
|
|
Co nazywano tzw. wyłączeniem od wody i ognia? aquae et ignis interdictio Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czy banita zachowywał obywatelstwo rzymskie? Lernen beginnen
|
|
spadał do roli cudzoziemca
|
|
|
Czy Latynowie mogli korzystać z urządzeń rzymskiego prawa spadkowego? Lernen beginnen
|
|
ale tylko właściwi Latynowie (Latini prisci albo veteres)
|
|
|
Kim byli Latini coloniarii? Lernen beginnen
|
|
Była to nowa kategoria mieszkańców kolonii latyńskich
|
|
|
Kim byli peregrini dediticii? Lernen beginnen
|
|
Byli to cudzoziemcy pochodzący z obszarów podbitych, które musiały zdać się Rzymianom na łaskę i niełaskę ich organizacje lokalne zostały zniszczone
|
|
|
Kiedy peregrini dediticii otrzymali obywatelstwa? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czy siostra żony była agnatem? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Jakim organizmem była rzymska rodzina agnacyjna? Lernen beginnen
|
|
Monokratycznym i patriarchalnym
|
|
|
Kto stał na czele rzymskiej rodziny agnacyjnej? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Jak nazywamy pokrewieństwo naturalne? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
W tej rodzinie o przynależności decydował węzeł prawny Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Na ile części rozpadała się rodzina agnacyjna jeżeli władza familijna gasła? Lernen beginnen
|
|
Tyle części, ile osób było bezpośrednio podległych władzy zwierzchnika
|
|
|
Czy bękart był członkiem rodziny agnacyjnej? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Kim były osoby sui iuris? Lernen beginnen
|
|
Były to osoby nie podlegające władzy familijnej
|
|
|
Czy można było się stać osobą sui iuris zaraz po urodzeniu? Lernen beginnen
|
|
wyznacznikiem była śmierć ojca
|
|
|
Kim były osoby alieni iuris? Lernen beginnen
|
|
Były to osoby pod władzą ojcowską
|
|
|
Czy osoby sui iuris miały pełną zdolność prawną? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czego pozbawione były osoby alieni iuris? Lernen beginnen
|
|
taka osoba nie mogła mieć nic własnego
|
|
|
Bierność majątkowa dojrzałego syna pod władzą ojcowską umożliwiała mu m.in. możliwość zawierania umów Lernen beginnen
|
|
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
Przysposobienie osoby sui iuris
|
|
|
Czym było capitis deminutio minima? Lernen beginnen
|
|
Zmiana przynależności rodzinnej (z sui iuris na alieni iuris) przy zachowaniu wolności i obywatelstwa
|
|
|
Były to zorganizowane zrzeszenia osób, które prawo traktowało jak jeden podmiot co opisuje powyższy fragment? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Wyodrębniony majątek przeznaczony na określony cel? co opisuje powyższy fragment? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Były to wartości majątkowe powierzane gminom, stowarzyszeniom albo osobom prywatnym, z obowiązkiem obracania ich na określone cele (np. utrzymywanie sierot) jaki rodzaj fundacji opisuje powyższy fragment? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Majątki odrębne, zarządzane przez specjalnie do tego powołane organy (np. zakłady kościelne) jaki rodzaj fundacji opisuje powyższy fragment? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Ile osób było wymagane do stworzenia stowarzyszenia? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czy kobiety miały zdolność do czynności prawnych? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czy kobiety mogły mieć zdolność prawną? Lernen beginnen
|
|
jeżeli nie pozostawały pod władzą agnacyjną ojca lub męża
|
|
|
Czy działania dzieci poniżej 7 roku życia miały znaczenie prawne? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czy osoby niedojrzałem mogły skutecznie przyjmować przysporzenia? Lernen beginnen
|
|
dla swojego zwierzchnika familijnego lub dla siebie jeśli były sui iuris
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
Chłopcy między 7-14. rokiem życia oraz dziewczyny między 7-12 rokiem życia
|
|
|
Co mogli robić impuberes? Lernen beginnen
|
|
Skutecznie przyjmować przysporzenia
|
|
|
Czy osoby impuberes mogły zawrzeć małżeństwo? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czy osoby impuberes mogły sporządzić ważny testament? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Jak nazywano czynność, która równocześnie zawierała przysporzenia i obciążenia niedojrzałego, a której opiekun nie zatwierdził Lernen beginnen
|
|
"Czynność prawna kulejąca" przyjmowano konsekwentnie jej skuteczność tylko w zakresie przysporzeń dla niedojrzałego
|
|
|
Niedojrzali mieli ograniczoną zdolność do czynności prawnych Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Kim byli puberes, minores viginti quinque annis? Lernen beginnen
|
|
Dojrzali poniżej 25. roku życia
|
|
|
Ich czynności prawne były formalnie ważne, ale system prawny chronił ich przed ujemnymi skutkami przedwczesnej swobody działania, przed stratami majątkowymi spowodowanymi brakiem doświadczenia czy lekkomyślnością kogo opisuje powyższy fragment? Lernen beginnen
|
|
Osoby dojrzałe poniżej 25. roku życia puberes, minores viginti quinque annis
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
Dojrzali powyżej 25. roku życia
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Jakie czynniki wpływały na ograniczenie zdolności do czynności prawnych? Lernen beginnen
|
|
Płeć, wiek, choroba umysłowa, marnotrawstwo
|
|
|
Co to jest czynność prawna? Lernen beginnen
|
|
To oświadczenie woli, zmierzające do wywołania zamierzonych skutków prawnych
|
|
|
Jakie wyróżniamy rodzaje czynności prawnych? Lernen beginnen
|
|
1. jednostronne i dwustronne; 2. mortis causa i inter vivos; 3. rozporządzające i zobowiązujące; 4. odpłatne i nieodpłatne
|
|
|
Dochodziły do skutku przez działanie jednej tylko osoby (np. wyzwolenie niewolnika) jaki to rodzaj czynności prawnej? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Wymagały współdziałania co najmniej dwóch osób (np. zawarcie kontraktu) jaki to rodzaj czynności prawnej? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Wywierały skutek dopiero po śmierci osoby działającej (np. testament) jaki to rodzaj czynności prawnej? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Powodowały natychmiastowe przeniesienie, obciążenie lub zniesienie istniejącego prawa majątkowego osoby (np. wyzbycie się prawa własności) jaki to rodzaj czynności prawnej? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czy mogły być czynności odpłatne i jednostronne? Lernen beginnen
|
|
czynności odplatne i nieodpłatne mogły być tylko dwustronne
|
|
|
Korzyści ekonomiczne są wzajemne (np. sprzedaż lub najem) jaki to rodzaj czynności prawnej? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Jednostronne przesunięcie majątkowe, bez świadczenia wzajemnego (np. użyczenie lub darowizna) jaki to rodzaj czynności prawnej? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Zdarzenie przyszłe i niepewne co opisuje powyższy fragment? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Zdarzenie przyszłe i pewne co opisuje powyższy fragment? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Zachodzi wtedy, gdy strony dokonują czynności prawnej w sposób zewnętrznie poprawny, ale pomiędzy sobą umawiają się, że normalne skutki tej czynności nie nastąpią co opisuje powyższy fragment? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Co przysługiwało poszkodowanemu przez podstęp? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Jeśli wymuszono przyrzeczenie świadczenia, dłużnik mógł się uchylić od jego spełnienia za pomocą jakiej instytucji? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Wyłącznie jakie czynności prawne wywoływały pełne skutki prawne? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Kiedy czynność prawna była ważna? Lernen beginnen
|
|
1. Jeżeli dokonała jej osoba zdolna do czynności prawnych; 2. Była poprawna pod względem formy i treści; 3. Nie sprzeciwiała się prawu lub dobrym obyczajom
|
|
|
Na czym w ogólności polegały skutki ważnej czynności prawnej? Lernen beginnen
|
|
Na powstaniu, zmianie lub zgaśnięciu stosunku prawnego
|
|
|
Dzięki niej nieważną czynność prawną pewnego typu można było utrzymać w mocy (przynajmniej częściowo), jeżeli spełniała wymogi innego typu co jest opisane w powyższym fragmencie? Lernen beginnen
|
|
np. nieważne testamenty ostawały się często jako kodycyle
|
|
|
Jak nazywamy poprawne pod każdym względem i ważne czynności prawne, które mogły być pozbawione skutków, ale dopiero przez prawne działanie osób zainteresowanych? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czy przysporzenia z czynności prawnych osób alieni iuris przypadały wprost zwierzchnikowi familijnemu? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czy zobowiązania zaciągnięte przez osoby alieni iuris obciążały zwierzchnika familijnego? Lernen beginnen
|
|
obciążały go tylko "dodatkowo" w granicach ściśle określonych prawem pretorskim
|
|
|
Polega ono na tym, że zastępca działa na zewnątrz, wobec osób postronnych, we własnym imieniu, z dokonanych czynności nabywa zrazu dla siebie i zobowiązuje się sam jaki to rodzaj zastępstwa? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Polega ono na tym, że przedstawiciel działa w cudzym imieniu i że skutki jego działania spadają wprost na reprezentowanego jaki to rodzaj zastępstwa? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Czym były res corporales? Lernen beginnen
|
|
rzeczy których można dotknąć
|
|
|
Czym były res incorporales? Lernen beginnen
|
|
Rzeczy, których nie można dotknąć np. użytkowanie, spadek, zobowiązanie
|
|
|
|
Lernen beginnen
|
|
Rzeczy szczególnie wartościowe np. grunty położone w Italii, niewolnicy, zwierzęta używane zwykle do uprawy roli i transportu
|
|
|
res mancipi czy res nec mancipi? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
res mancipi czy res nec mancipi? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
Jakie rzeczy mogły być tylko przedmiotem pożyczki? Lernen beginnen
|
|
|
|
|
