Moja lekcja

Fale alfa są rejestrowane

w stanie przytomności, w okresie relaksu

Fale beta są wyrazem

aktywności umysłowej, działania matematyczne, rozwiązywanie problemów

Fale theta pochodzą z

aktywności hipokampa, uczenie się, zapisy pamięciowe

Fale delta są rejestrowane

podczas głębokiego snu (IV faza snu NREM)

Fale alfa (częstotliwość, amplituda, gdzie)

8-12 Hz, 50-100 microV, okolica ciemieniowo-potyliczna

Fale beta (częstotliwość, amplituda, gdzie)

15-30 Hz, 20 microV, okolica czołowo-ciemieniowa

Fale theta (częstotliwość, amplituda, gdzie)

4-7 Hz, 100 microV, hipokamp

Fale delta (częstotliwość, amplituda, gdzie)

1-4 Hz, 100 microV, cała powierzchnia kory

Odruch Babińskiego to

grzbietowe zgięcie palucha, fizjologiczny do 2 r.ż, uszkodzenie górnego neuronu motorycznego

Chemoreceptory kłębków szyjnych i aortalnych

reagują na spadek ciśnienia parcjalnego O2 we krwi

Autoregulacja metaboliczna reguluje przepływ krwi przez tkanki (rozszerza naczynia) w odpowiedzi na

nagromadzenie produktów metabolicznych; wypłukuje je

Faza przełykowa przełykania przebiega dzięki fali perystaltycznej polegającej na

skurczu mięśni powyżej kęsa i rozkurczu poniżej kęsa

MMC to

międzytrawienny, wędrujący kompleks motoryczny; występuje pomiędzy posiłkami, krótkie procesy aktywności skurczowej, cel - usuwanie z przewodu pokarmowego resztek treści pokarmowej i złuszczonego nabłonka

Fazy wydzielania żołądkowego

Faza nerwowa (20% soku żołądkowego), faza żołądkowa (70% soku żołądkowego), faza jelitowa (10% soku żołądkowego)

Składniki śliny to woda i

elektrolity: Na+, K+, Cl-, HCO3 (odczyn obojętny dzięki temu); w miarę pobudzenia wydzielania śliny - rośnie zawartość Na+, Cl-, HCO3; poziom K+ jest niski, nie zmienia się

Procesy dot. jelita grubego:

wchłanianie wody, fermentacja węglowodanów, rozkład białek, trawienie i wchłanianie i rozkład resztek pokarmowych, powstawanie witamin (B12, K, biotyna, kwas nikotynowy, kwas pantotenowy), wchłanianie elektrolitów (zwłaszcza Na+), wydalanie kału

Wazopresyna (to, uwalnia się w odpowiedzi na):

hormon antydiuretyczny, peptyd; uwalnia się przez: wzrost osmolarności płynu pozakomórkowego i krwi, spadek ciśnienia i obj krwi, stres, angiotensynę II, nikotynę, prostaglandyny

Wazopresyna - działanie:

redukcja objętości moczu, zagęszczenie moczu, zwiększenie zawartości wody w organizmie, wzrost ciśnienia tętniczego krwi, skurcz mięśniówki gładkiej naczyń

Oksytocyna (to, działanie)

peptyd; receptory-szyjki macicy, brodawek sutkowych, pochwy; działanie: skurcze macicy i jajowodów - ułatwia zapłodnienie, akcja porodowa - potęguje skurcz macicy (sprzęż zwrotne dodat), pobudza wydzielanie mleka, hormon miłości zach seksualne, matczyne

Hormony produkowane w podwzgórzu - wazopresyna i oksytocyna są przechowywane w

tylnej części przysadki; komórki jądra nadwzrokowego i przykomorowego

Hormon wzrostu (działanie, kiedy uwalniany)

Uwalniany po zaśnięciu; działanie: synteza białek, wzrost kości, pobudza rozkład tłuszczów, zwiększa stężenie kwasów tłuszczowych w płynach ustrojowych, antagonistą insuliny - wzrost stężenia glukozy we krwi

Hormony tarczycy (T3 - trijodotyronina, T4 - tetrajodotyronina) - działanie

przysp tempo zmian metabol, zwiększ prod ciepła, zwiększ zużycie O2, zwiększ poj minut serca, pracy serca, dojrzewanie ukł nerwowego, przekszt karotenu do wit. A, degradacja innych hormonów, zmniejsz stęż cholesterolu, anabol i katabol, zwiększ wchł cukru

Spermatogeneza - hormony:

FSH, testosteron

Ciałko krwotoczne przekształca się w ciałko żółte pod wpływem

hormonu LH

Hormon, który jako pierwszy świadczy o ciąży

gonadotropina kosmówkowa (po 6 dniach od zapłodnienia w krwi, po 2 tygodniach w moczu)

Neurotrofiny to

białka działające jako czynniki wzrostowe w układzie nerwowym

W synapsie chemicznej jony Ca2+ powodują

Jony Ca2± powodują aktywację czujników Ca2+, co powoduje uruchomienie pęcherzyka z neuroprzekaźnikiem

Pompa sodowo - potasowa

transport aktywny pierwotny, wbrew gradientowi stężeń, 3 Na na zewnątrz, 2 K do środka; stężenie Na - wewnątrz 10 mEq, na zewnątrz 150 mEq; stężenie K - wewnątrz 150 mEq, na zewnątrz 5 mEq; utrzymanie wewn dużo Na, na zewnątrz dużo K, ład ujemny wewnątrz

Bodziec progowy wywoła potencjał czynnościowy (wart do ład elektr) w trakcie

potencjału spoczynkowego

Homeostaza

stałość środowiska wewnętrznego ciała, określone warunki, optymalne funkcjonowanie; izotermia, izohydria, izoosmia, izojonia

Izotermia

utrzymanie w organizmie stałej temperatury ciała - wewnątrz około 37 stopni

Izohydria

stała objętość wody w organizmie, 60% masy ciała, prawidłowe stężenie jonów H+ w płynie zewnątrzkomórkowym (0,00004 mEq), stałe pH (7,4; 7,35-7,45)

Izojonia

stała zawartość jonów w organizmie, jony w płynie wewnątrz i zewnątrz komórkowym

Izoosmia

stała osmolarność płynów ustrojowych, około 300mOsm

Transporty masowe (równocześnie przenoszone jest wiele cząsteczek) przez błonę komórkową to:

egzocytoza (cząstkę wewnątrz komórki otacza pęcherzyk z błony komórkowej i przenosi ją na zewnątrz); endocytoza (cząstkę na zewnątrz komórki otacza pęcherzyk z błony komórkowej i wciąga ja do środka) - fagocytoza (cz. stałe), pinocytozq (cz. płynne)

Akwaporyny

kanały błony komórkowej dla przepływu wody

Kanały bramkowane chemiczne (ligandozależne)

mają na błonie receptor do przyłączenia hormonu lub innej substancji; wiązanie liganda powoduje otwarcie kanału i przepływ jonów przez błonę

Kanały bramkowane elektrycznie (potencjałozależne)

kanał otwiera się pod wpływem zmiany ładunku błony, czujnik potencjału

Kanały bramkowane mechanicznie

kanał otwiera się przez mechaniczne rozciąganie błony

Kanały bramkowane zmianami temperatury

reagują na niskie i wysokie temperatury, ale też na ligandy - mentol, kapsaicyna

Kanały błony komórkowej to (wymień):

akwaporyny, kanały bramkowane chemicznie (ligandozależne), kanały bramkowane mechanicznie, kanały bramkowane elektrycznie (potencjałozaleźne), kanały bramkowane zmianami temperatury

Stereospecyficzność

zdolność wiązania tylko określonej substancji chemicznej z nośnikiem - indywidualny rodzaj transportu

Współzawodnictwo

zachodzi między cząsteczkami o podobnej budowie, rywalizują o ten sam nośnik, przyłączy się do niego najszybsza cząsteczka

Nasycenie układu transportującego

wtedy transport zachodzi z największą możliwą prędkością; gdy zwiększa się ilość cząsteczek, zwiększa się ilość nośników, duże stężenie - każdy nośnik jest obarczony substancja; dalszy wzrost stężenia substancji nie zwiększy szybkości

Uniport

Transport tylko jednej substancji; np. glukoza przez nośnik GLUT

Kotransport

Nośniki transportują dwie lub więcej substancji

Symport

Kotransportery przenoszą substancje w tym samym kierunku, np. glukoza z Na+

Antyport

Kotransportery przenoszą substancje w przeciwnych kierunkach

Transport ułatwiony

zgodnie z gradientem stężeń (od wyższego do niższego), przyciąganie jonów zgodnie z gradientem elektrycznym

Transport aktywny

wbrew gradientowi stężeń (od niższego do wyższego), nośniki, pompy; pierwotny - pompa, wtórny - siły elektrostat dzięki wcześniejszej pompie

Potencjał błony komórkowej jest najbardziej zbliżony do

potencjału równowagi dla jonów K+; wewnątrz wynosi -40 do -90 mV - błona spolaryzowana

Depolaryzacja

zmiana ładunku błony komórkowej z ujemnego na dodatni; proces powstawania potencjału czynnościowego

Hiperpolaryzacja (potencjał następczy ujemny)

zwiększeniu ulega ładunek ujemny, poniżej wartości spoczynkowej

Pobudliwość

zmiana wartości potencjału elektrycznego komórki pod wpływem sygnału otrzymanego z otoczenia, ulegają jej komórki pobudliwe

Bodziec progowy to:

wystarczająco silny bodziec, który spowoduje otwarcie kanałów, napływ jonów i zmianę ładunków błony komórkowej - potencjał progowy

Repolaryzacja to

spadek potencjału błonowego do wartości spoczynkowej, utrata ładunków dodatnich przez komórkę, wypływ K+

Potencjał czynnościowy (potencjał iglicowy) i jego elementy po kolei:

potencjał spoczynkowy, bodziec progowy, potencjał progowy, depolaryzacja, nadstrzał, repolaryzacja, potencjał następczy ujemny (hiperpolaryzacja), potencjał następczy dodatni, potencjał spoczynkowy

Refrakcja (niewrażliwość)

okres w trakcie trwania potencjału czynnościowego gdy komórka jest niewrażliwa na działanie bodźców, nie może powstać kolejny potencjał czynnościowy

Refrakcja bezwzględna

okres, w którym ŻADEN bodziec nie może zmusić komórki by zareagowała kolejnym potencjałem czynnościowym; czas trwania; depolaryzacja, większość repolaryzacji, po niej refrakcja względna

Refrakcja względna

okres, w którym silny bodziec, większy niż progowy, może spowodować powstanie potencjału czynnościowego; występuje po refrakcji bezwzględnej, w czasie trwania potencjału następczego ujemnego (hiperpolaryzacja)

Prawo "wszystko albo nic"

powstający w danej komórce potencjał czynnościowy ma zawsze tę samą wartość, niezależnie od wielkości bodźca, który go wywołał (co najmniej progowego)

Przewodzenie bierne potencjałów czynnościowych

przewodzenie z utratą, z dekrementem, utrata wielkości amplitudy potencjału, wraz z oddalaniem się potencjał jest coraz mniejszy, przewodzenie lokalne

Przewodzenie potencjałów czynnościowych czynne

przewodz bez utraty wielkości potencjału, bez dekrementu, potencjał przenoszony na dużą odległość bez utraty wartości, potencjał powstaje wciąż na nowo przez prądy jonowe; przewodzenie skokowe - duża szybkość, znaczne odległości, nerwy z osłonką mielinową

Co powoduje toksyna botulinowa

hamuje uwalnianie acetylocholiny, nie dochodzi do pobudzenia mięśni i skurczów, spada napięcie mięśniowe, porażenie wiotkie; jad kiełbasiany, botoks

Co powoduje kurara

blokuje receptory cholinergiczne N, Ach nie może ich pobudzić, porażenie wiotkie

Co powodują fizostygmina i prostygmina

blokują estrazę cholinową - enzym rozkładający acetylocholinę, następuje przedłużenie zwielokrotnienie działania Ach, zwiększenie i przedłużenie skurczu

Włókienka mięśniowe - miofibryle zbudowane są z białek kurczliwych - miofilamentów:

aktyny i miozyny

Sarkomer

jednostka czynnościowa komórki mięśniowej; odcinek włókna między dwoma cząsteczkami białka stanowiącymi linię Z

Miozyna

tworzy filamenty kurczliwe grube, składa się z kulistej głowy, ogona; filament miozynowy - dwie splecione ogonami cząsteczki; na głowie miozyny - ATPaza (rozkładająca ATP) i miejsce połączenia z aktyną

Aktyna tworzy

filamenty cienkie, dwa splecione ze sobą łańcuchy białek kulistych, oplecione białkiem-tropomiozyną; troponina T przyczepia się do tropomiozyny, troponina I zasłania miejsce wiąz aktyny i miozyny i hamuje wiązanie, troponina C - powinowactwo do jonów Ca2+

Mostek poprzeczny

w mięśnisch szkieletowych, połączenie między aktyną a główką miozyny

Istota skurczu mięśnia to:

wsuwanie się filamentów aktyny pomiędzy filamenty miozyny; mostki poprzeczne wielokrotnie się zginają i prostują; ślizganie się aktyny wzdłuż główek miozyny prowadzi do skracania się sarkomerów i w efekcie do skrócenia mięśnia - jego skurczu

Skurcz izometryczny

skurcz, w którym wzrasta napięcie mięśnia przy stałej długości mięśnia; nie ma okresu utajonego pobudzenia

Skurcz izotoniczny

zmiana długości (skrócenie) mięśnia przy stałym poziomie jego napięcia; ma wyraźny okres utajony pobudzenia

Skurcz auksotoniczny

skurcz zawierający komponenty izometryczne i izotoniczne, mieszany, większość skurczów mięśni prążkowanych to te skurcze

Skurcz tężcowy (niezupełny, zupełny)

tężcowy - skurcz będący sumą skurczów pojedynczych; tężcowy niezupełny - częściowy rozkurcz przed kolejnym skurczem, wykres - linia falowana; tężcowy zupełny - brak rozkurczu przed pobudzeniem, duża częstotliwość pobudzeń, wykres - linia prosta

Źródła energii/ATP dla skurczu mięśni szkieletowych:

glukoza, związki tłuszczowe (wolne kwasy tłuszczowe, triglicerydy), fosfokreatyna

Dług tlenowy

jego miarą w mięśniach jest ilość kwasu mlekowego; tworzy się w czasie długotrwałej, intensywnej pracy mięśni, gdy nie ma wystarczającej dostawy tlenu, uruchamia się glikoliza beztlenowa do produkcji ATP, powstaje kwas mlekowy

Przykurcz fizjologiczny (kontraktura fizjologiczna)

pojawia się po długotrwałym wysiłku mięśni, przy całkowitym wyczerpaniu zapasów ATP w mięśniu nie może dojść do rozłączenia aktyny i miozyny

Budowa mięśni gładkich

brak prążkowania, nie ma linii Z, nie ma troponiny, są ciałka gęste, do których są przyczepione filamenty aktyny i jest białko kalmodulina

Ścisłe połączenia (gap junctions)

występują w m. gładkich - trzewnych (ściany przew pokarmowego, pęcherza, macicy, dużych nacz krwionośnych), są to połączenia między sąsiadującymi ze sobą miocytami, dzięki nim pobudzenie obejmuje kolejne komórki mięś bardzo szybko (syncytium czynnościowe)

Komórki rozrusznikowe

od nich zależą skurcze mięśni gładkich, wykazują regularne wahania potencjału błonowego, ich cechą jest powolna depolaryzacja i wyładowania - powodują stałe skurcze tworzące napięcie

Mostek zatrzaskowy

w mięśniach gładkich, mostki poprzeczne utworzone przez miozynę i aktynę pozostają związane dłużej niż w mięśniach szkieletowych, podtrzymanie skurczu

Plastyczność mięśni gładkich

rozciąganie mięśni gładkich powoduje wzrost ich napięcia, gdy mięsień pozostaje rozciągnięty przez dłuższy czas - napięcie mięśnia spada, może stać się niższe niż przed rozciąganiem (rozciąganie żołądka, pęcherza)

Potencjał czynnościowy komórki roboczej mięśnia sercowego wynosi

-90mV

Potencjał czynnościowy mięśnia sercowego trwa

250-300 milisekund

Mięsień sercowy kurczy się zawsze

skurczem pojednynczym

Prawo Franka i Starlinga (regulacja heterometryczna skurczu serca)

siła skurczu mięśnia sercowego (i objętość wyrzutowa) rośnie wraz z rozciąganiem tego mięśnia do wartości optymalnej, po której przekroczeniu maleje

Retikulocyt

Niedojrzała postać krwinki czerwonej poprzedzająca erytrocyt

Transferyna

białko, które przenosi żelazo we krwi

Komórki mięśnia sercowego

poprzecznie prążkowane, ścisłe połączenia, komórki rozrusznikowe, jądro położone centralnie

Komórki mięśnia sercowego są pobudliwe, czyli

mają zdolność do odpowiadania potencjałem czynnościowym na bodziec, który powstaje w ośrodkach rozrusznikowych serca

W strukturze serca rozróżnia się dwa rodzaje komórek

1. komórki robocze (miocyty) komor i przedsionków - pobudliwość, zdolność do skurczów, 2. komórki rozrusznikowe - bodźcotwórczo-przewodzące, automatycznie generują pobudzenia i przewodzą je do komórek roboczych

Układ bodźcotwórczo-przewodzący serca jest utworzony przez:

węzeł zatokowo-przedsinkowy SA, węzeł przedsionkowo-komorowy AV, pęczek przedsionkowo-komorowy (Hisa), włókna Purkiniego

Częstość generowania pobudzeń w układzie bodźcotwórczo-przewodzącym serca:

węzeł SA - 70/min, węzeł AV - 40-60/min, włókna Purkiniego - 30-40/min

Rytm serca jest prowadzony przez ośrodek:

o największej częstości wyładowań (warunki prawidłowe - węzeł SA)

Przebieg rytmu serca przez ośrodki (wraz z częstotliwością wyładowań i szybkością przewodzenia):

Węzeł SA (70/min) - mięśnie przedsionków (1 m/s) - węzeł AV (40-60/min i 0,05 m/s) - pęczek Hisa - koniuszek serca (1-2 m/s) - włókna Purkiniego (30-40/min i 2-4 m/s) - komórki mięśniowe robocze

Częstość pobudzeń w układzie bodźcotwórczo-przewodzącym zmniejsza się:

od węzła SA do włókien Purkiniego

Komórki rozrusznikowe serca:

nie mają stałego potencjału spoczynkowego, najniższa wartość: -60mV (otwarte kanały Na, napływ ich, depolaryzacja spoczynkowa/potencjał rozrusznikowy), potencjał progowy to -40mV (otwierają się kanały Ca, napływ), przy 0mV otwierają się kanały K - wypływ

Nerwy współczulne (noradrenalina) powodują:

przyspieszenie akcji serca

Układ przywspółczulny (nerwy błędne, acetylocholina) powoduje:

zwolnienie akcji serca

Potencjał spoczynkowy w kardiomiocytach mięśnia komór wynosi:

-90mV (w przedsionkach: -80mV)

Mięsień sercowy kurczy się skurczem pojedynczym ze względu na:

długi okres nie pobudliwości, refrakcji (obejmujący prawie cały czas trwania potencjału kardiomiocytu komorowego - 250ms)

Objętość wyrzutowa serca

objętość krwi wyrzucana przez każdą z komór podczas skurczu, w spoczynku to 70-80 ml, jednakową dla prawej i lewej komory

Skurcz przedsionków

Krew przechodzi z przeds do komór, zastawki przeds-kom otwarte, ciśnienie w przeds najwyższe (pr 5-8, lew 10-12), skurcz przedsionków dopełnia obj komór to wart maksymalnej (obj późnorozkurczowa), krew płynie aż cisn przeds<cisn w komorach, zamkn zastawek

Skurcz izowolumetryczny komór

zamkn zast przeds-kom, mięsień komór się kurczy, objętość stała, ciśnienie w komorach rośnie (lewa 10->80, pr 5->17), ciśnienie w komorach wyższe niż w pniu płucnym i aorcie więc otwierają się zast aorty i pnia płucnego j wyrzut krwi

Skurcz komór - faza szybkiego wyrzutu

przez otwarte zast tętnicze krew wpływa do naczyń, cisn w komorach dalej rośnie, mięsień komór wciąż się kurczy, ciśnienie w komorach osiąga najwyższe wartości (prawa 25 mmHg, lewa 125 mmHg)

Skurcz komór faza zredukowanego wyrzutu

ciśnienie w aorcie i pniu płucnym rośnie, wyrzut krwi z komór wolniejszy, gdy ciśnienie w dużych naczyniach>ciśnienie w komorach, zamykają się zastawki półksiężycowate, kończy się okres wyrzutu, w komorach obj końcowoskurcz 40ml

Faza rozkurczu izowolumetrycznego

wszystkie zastawki są zamknięte, ciśnienie w komorach spada przy stałej objętości, gdy jest niższe niż ciśnienie w przedsionkach, otwierają się zastawki przedsionkowo komorowe i wypełniają komory

Rozkurcz komór - faza szybkiego wypełniania komór

ciśnienie w komorach bliskie 0mmhg, krew napływa do komór z przedsionków, bo w nich ciśnienie jest wyzsze

Rozkurcz komór - faza zredukowanego wypełniania komór

ciśnienie w komorach powoli wzrasta, napływ krwi z przedsionków jest wolniejszy, aby dopełnić komory krwią następuje skurcz przedsionków

Dźwięki powstające podczas przepływu krwi przez zastawki i wypełniania krwią jam serca można podzielić na:

tony - zjawiska fizjologiczne; szmery - objawy patologiczne, przy nieprawidłowych połączeniach między jamami, nieprawidłowym kierunku przepływu krwi, niedomykalność zastawek, zwężenie zastawek,

Pierwszy tom serca (S1)

faza skurczu izowolumetrycznego, skurczowy, niski 25-45 Hz, 150ms, zamykanie zastawek przedsionkowo-komorowych, koniuszek serca (zast dwudzielna), czwarta przestrz miedzyzebr przy Mostkowo, str prawa (zast trójdzielna)

Drugi ton serca (S2)

rozkurcz izowolumetryczny, rozkurczowy, 45Kz, 120ms, wyższy i krótszy od S1, druga przestrzeń międzyżebrowa, przymostkowo, lewa - zast pnia płucnego, prawa - zast aortalna, rozdwojony (aortalna 20ms wcześniej się zamyka od płucnej)

Trzeci ton serca S3

u ludzi młodych poniżej 30 roku życia, u dzieci, sportowców wyczynowych, szybkie wypełnianie komór

Czwarty ton serca S4

fizjologicznie nie słyszalny, rzadko u ludzi dorosłych, przedsionkowy, podczas skurczu przedsionków

Zjawiska dźwiękowe w sercu można dokładniej określić na podstawie:

badania fonokardiograficznego (zapis graficzny zmian akustycznych zachodzących w cyklu sercowym)

Pojemność minutowa

objętość krwi wyrzucana przez każdą komorę serca w ciągu minuty; w spoczynku dla każdej komory - ok. 5l; poj minutowa serca=obj wyrzutowa x częstotliwość skurczów serca (70x70); praca fiz - 15l/min, sportowcy 25l/min

Obciążenie wstępne (preload)

wzrost powrotu krwi do serca, napływ krwi do komór; przyczyną zwiększenia kurczliwości serca i objętości wyrzutowej serca

Regulacja homeometryczna (zdolność do zwiększenia siły skurczu bez początkowego rozciągania komór):

wzrost ciśnienia w aorcie/pniu płucnym - zwiększenie obciążenia następczego afterload, zwiększa się kurczliwości i objętość wyrzutowa serca, związana z pobudzeniem sercowych nerwów współczulnych

Pobudzenie układu współczulnego wpływa na pracę serca poprzez:

uwolnienie noradrenaliny, receptora ß1, generacja cAMP, otwarcie kan Ca, wzrost kurczliwości, pobudz pracy serca, efekty dodat: inotropowy (kurczliwość), batmotropowy (pobudliwość), chromotropowy (częstość skurczów), dromotropowy (szybkość przew impulsu)

Pobudzenie nerwów błędnych, układu przywspółczulnego wpływa na serce poprzez:

uwalnianie acetylocholiny, receptor M, aktyw cGMP, efekty ujemne: chromotropowy (zwolnienie wyładowań, akcji serca), dromotropowy (zwolnienie przewodz), inotropowy (tylko w przedsionkach - zmniejszenie kurczliwości). nie występuje zmniejsz kurcz m. komór

Kurczliwość mięśnia sercowego zależy od

stężenia jonów Ca2+ w sarkoplazmie; efekt inotropowy dodatni (zwiększ stez jonów, większą kurczliwość), efekt inotropowy ujemny (zmniejsz stez jonów. mniejsza kurczliwość)

Frakcja wyrzutu to:

stosunek objętości wyrzutowej serca do objętości końcoworozkurczowej

Zwiększają kurczliwość serca - efekt inotropowy dodatni:

pobudzenie nerwów współczulnych, działanie amin katecholowych (NA, A, D), glukagon, glikozydy nasercowe, glikortykosteroidy nadnerczowe

Zmniejszają kurczliwość serca - inotropowy ujemny:

zmniejszenie Ca2+ w płynie zewnątrzkomórkowym, blokery rec ß1, blokery kanałów Ca2+, kwasica

Kliniczne wskaźniki kurczliwości mięśnia sercowego:

frakcja wyrzutu (50-70%); prędkość wyrzucania krwi z komory lewej do aorty w okresie maksymalnego wyrzutu; szybkość narastania ciśnienia wewnątrzkomórkowego w okresie skurczu izowolumetrycznego

Wskaźnik sercowy

pojemność minutowa serca w przeliczeniu na 1 m2 powierzchni ciała

Zapis EKG to

zarejestrowana z powierzchni ciała suma potencjałów elektrycznych pojedynczych kardiomiocytów, zmienia się w czasie; trójkąt - lewa ręka, lewa noga, prawa ręka

W odprowadzeniach dwubiegunowych EKG elektrody są umieszczone:

I - lewe i prawe przedramię, II prawe przedramię i lewe podudzie, III lewe przedramię i lewe podudzie

W odprowadzeniach jednobiegunowych EKG elektrody są umieszczone:

aVR - elektroda czynna na prawym przedramieniu, aVL - elektroda czynna na lewym przedramieniu, aVF - elektroda czynna na lewym podudziu

Odcinek (EKG)

linia izoelektryczna zawarta między sąsiadującymi załamkami

Odstęp (EKG)

suma odcinka i załamka

Co oznaczają poszczególne załamki, odcinki, odstępy zapisu EKG:

załamek P - depolaryzacja przedsionków, odcinek PQ - depolaryzacja węzła AV i pęczka Hisa, zespół QRS - depolaryzacja komór, załamek T - repolaryzacja komór; odstęp PQ - czas trwania dłuższy niż 220 s to blok przeds-komorowy

Ciśnienie skurczowe

podczas skurczu wartość ciśnienia jest najwyższa 120 mmHg; zwiększenie kurczliwości mięśnia sercowego, pracy serca, pojemności minutowej prowadzi do zwiększenia ciśnienia skurczowego, ma na nie też wpływ podatność ściany aorty i wzrost obj krwi krążącej

Ciśnienie rozkurczowe

podczas rozkurczu, wartość najniższa 80 mmHg, skurcz tętniczek oporowych (wzrost oporu obwodowego, zmniejszenie światła naczyń), wzrost obj krwi krążącej -> zwiększa ciśnienie rozkurczowe

Ciśnienie pulsowe

różnica pomiędzy ciśnieniem skurczowym a rozkurczowym

Ciśnienie średnie wynosi

około 100 mmHg

Wpływ ciśnienia hydrostatycznego na ciśnienie tętnicze i żylne

W pozycji stojącej wartość ciśnienia krwi w naczyniu jest sumą ciśnienia krwi wynikającego z pracy serca i ciężaru słupa krwi; tętnice - głowa 70, tułów 100, stopy 200; żyły - głowa -30, tułów 0, stopy 100

Powrót żylny

obj krwi, która napływa do pr przeds, zachodzi wbrew sile ciężkości, wspomagany przez: siła z tyłu (różnica ciśnień kapilary-pr przeds), siła z przodu (spadek ciśn w przeds), siła z boku (pompa mięśniowa kończ dolne), pompa pierś brzuszna, pompa jelitowa

Bezpośrednie połączenie drobnych naczyń tętniczych i żylnych stanowią

metaarteriole

Czynniki zwiększające opór naczyniowy:

nerwy współczulne, katecholaminy, wazopresyna, angiotensyna, mechaniczne rozciąganie naczyń, zmniejszenie zaw prod przemiany materii w płynie tkankowym, zwiększ zaw O2

Czynniki zmniejszające opór naczyniowy:

zmniejsz aktywn nerwów współczulnych i katecholamin, zmniejsz zaw O2, zwiększ zaw metabolitów, kwas mlekowy, CO2, adenozyna, działania rozluźniające mięśniówkę gładka, zmniejszenie rozciągania naczyń

Autoregulacja miogenna

pozwala na utrzymanie stałego przepływu przez tkanki mimo wahań ciśnienia systemowego; średnica naczyń maleje proporcjonalnie do wzrostu ciśnienia systemowego, do danego narządu dopływa ta samą ilość krwi

Autoregulacja metaboliczna

odpowiada na zwiększone zapotrzebowanie tkanek na tlen i wypłukuje nagromadzone produkty przemiany materii; rozszerzenie naczyń (wazodylacja) następuje przez: spadku ciśn O2, spadku pH, zwiększ stez CO2, jonów K+, mleczanów, zwiększ osmolarności płynów

Śródbłonkowe mechanizmy regulujące szerokość naczyń to:

Tlenek azotu (NO) - rozluźnia m. gładkie, rozszerza naczynia, szybko w miejscu działania, z L-argininy, NOS123, ucisk, deform śródbłonka, histamina, acetylocholina, VIP, ATP, trombina; prostacykliny (rozszerza) i tromboksany (kurczy) i endoteliny (kurczą)

Baroreceptory (reagują na rozciąganie naczynia przez krew):

reagują na spadek ciśnienia krwi, natychmiast przywracając je do normy

Chemoreceptory kłębków szyjnych i aortalnych - wrażliwe na niedotlenienie, bodźcem dla nich jest spadek ciśnienia O2 (hipoksja), w wyniku ich pobudzenia dochodzi do:

zwiększenia wentylacji płuc, wzrostu O2 we krwi, tachykardii, zwiększenia dystrybucji O2 do tkanek, skurczu naczyń, zwiększenia ciśnienia tętniczego; no odruch krazeniowy na nurkowanie

Układ renina - angiotensyna - aldosteron RAA - renina (produkowana przez aparat przykłębkowy nerki) wrażliwa na zmniejsz stez Na+, spadek ciśn krwi w nerkach, pobudz nerwów współczulnych, prostaglandyny; działanie:

działa na angiotensynogen, zostaje przekszt w angiotensynę I, na nią działa konwertaza płucna, mamy angiotensynę II, powodującą: skurcz tętn, uwalnianie katecholamin, mechanizm pragnienia, ADH, uwaln aldosteronu, zwiększ obj wody w org, zwiększ ciśn tętn

Przedsionkowy peptyd natriuretyczny ANP - uwalniany z przedsionków w wyniku ich rozciągania; uruchamiają go zwiększ ciśn krwi, zwiększ obj krwi, zwiększ stez Na+, powoduje:

rozszerzenie naczyń, zwiększ wydalania wody i elektrolitów, spadek stez ADH, spadek obj wody i Na w organizmie, spadek obj krwi, spadek ciśnienia krwi

Odruch Cushinga

krążenie mózgowe, wzrasta ciśn płynu mozg-rdzen, utrudniony przepł krwi, wzrost ciśnienia śródczaszkowego, zwężenie naczyń obwodowych, wzrost ciśnienia tętniczego, bradykardia

Żyły

niskie ciśnienie, duża pojemność, cienkie i rozciągliwe ściany, układ naczyń wysokoobjętościowy, obecność zastawek

Pierwszy odgłos tętnienia w czasie mierzenia ciśnienia metoda słuchawkową jest wynikiem

burzliwego przepływu krwi przez tętnicę

Albuminy

Składnik krwi odpowiedzialny za wytworzenie ciśnienia onkotycznego w łożysku naczyniowym

Prawidłowe stężenie hemoglobiny u kobiet

12-16g/dl

Jądra podstawy mózgu (jądro ogoniaste, skorupa, gałka blada, istota czarna, jądro niskowzgórzowe) - rola:

przechowywanie wzorców wyuczonych czynności automatycznych, określanie rozmiaru ruchu; objawy ich uszkodzenia to: Choroba Parkinsona, Choroba Huntingtona - pląsawica

Choroba Parkinsona (przyczyna - niedobór dopaminy, zniszczenie neuronów istoty czarnej i dopaminergicznych, np przez działanie wirusów, toksyn, degenerację związana z wiekiem, hamowanie jąder wzgórzowych, redukcja pobudz kory mózdowej przez wzg) - objawy:

hipokineza (ograniczony zakres ruchu), wzrost napięcia mięśniowego, sztywność mięśni, drżenie (regularne skurcze mięśni) w spoczynku ustępujące podczas ruchu

Choroba Huntingtona, pląsawica (dziedziczona autosomalnie, nieprawidłowości chromosomu IV, zwielokrotnienie sekwencji CAG, przyczyna - degeneracja neuronów produkujących GSBA i neuronów cholinergicznych) - objawy:

hiperkineza (ruchy taneczne), zwiększenie zakresu ruchów. spadek napięcia mięśniowego

Móżdżek składa się z płata tylnego, przedniego, grudkowo-kłaczkowego i robaka, zawiera jądra wierzchu, czopowate, zębate, łukowate. jego rola to:

gromadzenie aktualnych danych o stanie mięśni, planowanie ruchu, dokładność i precyzja ruchów, utrzymanie równowagi ciała podczas ruchów

Móżdżek przedsionkowy - najstarsza część móżdżku, móżdżek stary, budowa: płat grudkowo-kłaczkowy+robak móżdżku, jądra przedsionkowe; rola:

kontrola postawy ciała i równowagi

Móżdżek rdzeniowy - móżdżek dawny, część pośrednia półkul, w ścisłym związku z rdzeniem kręgowym, rola:

kontrola ruchów precyzyjnych, dokładnych rąk, określenie orientacji przestrzennej

Móżdżek korowy - część boczna półkul, największy, droga korowo-mózgowo-móżdżkowa, rola:

planowanie ruchów i ich sekwencji, określanie etapu ruchu, który nastąpi za chwilę, czas w jakim będzie zakończony etap ruchu

Kliniczne objawy uszkodzenia móżdżku to:

niezborność ruchów - ataksja (niezdolność do wykonania celowego i płynnego ruchu), dysmetra, drżenie zamiarowe, zaburzenie nawracania dłoni, atonia - hipotonia spadek nap mięśniowego, oczopląs, zaburzenia równowagi

Sen NREM:

gdy zasypiamy, najpełniej wypoczywamy, układ parasympatyczny, hormon wzrostu, prolaktyna, rozluźnienie mięśni, zwolnienie oddychania, zwolnienie rytmu serca, spadek ciśnienia tętniczego krwi, zwolnienie przemiany materii, zmniejszenie temperatury ciała

Fazy snu NREM:

Faza 1 - znikają fale alfa, nieregularne fale, Faza 2 - wrzeciona senne, grupy fal alfa, zespoły K, Faza III - sen głęboki, liczne wrzeciona senne, pojedyncze fale delta, Faza IV - najgłębszy sen, tylko fale delta

Sen REM:

po NREM, szybkie ruchy białek ocznych, przyspieszenie rytmu serca. oddychania, wzrost ciśnienia krwi, mięśnie rozluźnione, niskie napięcie mięśni, marzenia senne, konsolidacja pamięci, sen paradoksalny

Podwzgórze składa się z części nadwzrokowego, guzowej i tylnej, jego rola to:

wytw oksytocyny, wazopresyny, zach obronne, kier czynnościami zachodzącymi rytmicznie w ciągu doby, termoregulacja, pragnienie, popęd seksualny, przyjmowanie pokarmu, regulacja uwaln hormonów, steruje reakcjami na stres (zwieksz pr serca, oddych, ciśn)

Termogeneza bezdrżeniowa

u niemowląt i małych dzieci, metabolizm brunatnej tkanki tłuszczowej, białko adipogenina

Niewyrównana cukrzyca może być przyczyną:

kwasicy metabolicznej (ale też niewydolność nerek, biegunka, intensywny wysiłek fizyczny, oddech Kussmaula)

Kwasica gazowa (przez zaburzenia prawidłowej wymiany gazowej w płucach, atak astmy, zapalenie płuc, nowotwory płuc) polega na:

spadek pH, zwiększenie pO2 (w płucach), kompensacja - zwiększenie HCO3 (w nerkach)

Kwasica metaboliczna:

zmniejszenie pH, zmniejszenie wchłaniania HCO3 w nerkach, kompensacja: zmniejszenie pO2 w płucach

Barierę krew-mózg budują następujące elementy (od wewnątrz):

komórki śródbłonka naczyniowego, błona podstawna naczyń, wyrostki stopowate astrocytów

Alkaloza metaboliczna (masywne wymioty):

zwiększenie pH, zwiększenie wchłaniania HCO3 w nerkach, kompensacja: zwiększenie pO2 w płucach

Alkaloza gazowa (utrata CO2 w skutek nasilonej wentylacji, zaburzenia nerwicowe lub centralnej regulacji oddychania):

wzrost pH, zmniejszenie pO2 w płucach, kompensacja: zmniejszenie wchłaniania HCO3 w nerkach

Mechanizmy hormonalne - wydzielanie oksytocyny, zachodzące w akcji porodowej to przykład

sprzężenia zwrotnego dodatniego

Działanie synaps pobudzających polega na:

otwarciu kanałów Na lub Ca w błonie postsynaptycznej, depolaryzacji błony, powstanie potencjału czynnościowego

Mięśnie odgrywające kluczową rolę w trakcie aktywnego wydechu, czego przykładem jest parcie porodowe to:

mięśnie tłoczni brzusznej

Główny barwnik żółci to

bilirubina

Bramka bólu

percepcja bólu - kora mózgowa, pierwsza bramka bólu - rogi tylne rdzenia kręgowego, zablokowanie uwalniania substancji P (przekaźnik bólu), jest też bramka wzgórzowa, uwalnianie enkalfin w rogach tylnych rdzenia kregowego

Regulacja hormonalna (oddziaływanie hormon-hormon, sprzężenie zwrotne ujemne) uwalniania hormonów - przykłady:

podwzgórze-przysadka-tarczyca, podwzgórze-przysadka-nadnercza, podwzgórze-przysadka-gonady

Okres refrakcji bezwzględnej, niewrażliwości na bodźce (depolaryzacja i większość repolaryzacji) zachodzący w trakcie trwania potencjału czynnościowego:

gwarantuje, że serce kurczy się zawsze skurczem pojedynczym

Spadek objętości osocza oraz spadek ciśnienia tętniczego krwi powoduje:

uruchomienie układu RAA, uwalnianie aldosteronu z nadnerczy, uwalnianie ADH w podwzgórzu, pobudzenie układu współczulnego

Wspomagająca powrót żylny siła z boku oznacza:

skurcze mięśni szkieletowych kończyn dolnych

Klirens kreatyniny endogennej:

używany do pomiaru filtracji nerkowej, ma wyższą wartość niż klirens inuliny (125ml/min) i wynosi 140-150 ml/min

Klirens:

objętość moczu x stężenie substancji w moczu/stężenie substancji w osoczu

Włókna mięśniowe - miofibryle zbudowane są z białek kurczliwych:

aktyny i miozyny

Cechy mięśni gładkich:

kalmodulina, aktyna i miozyna, ciałka gęste, brak poprzecznego prążkowania, nie zależą od naszej woli

Prawidłowe wartości pH krwi tętniczej:

7,35-7,45

Narządowe funkcje hormonów tarczycy:

wzrost pojemności minutowej serca, dojrzewanie ukł nerwowego, kory mózgowej, przekształcanie karotenu do Wit A, zmniejszenie stężenia cholesterolu, początkowe zwiększenie, a potem zmniejszenie glukozy, degradacja hormonów, mielinizacja szlaków nerwowych

Hormony wysp Langerhansa:

komórki alfa - glukagon, komórki beta - insulina, komórki delta - somatostatyna, komórki PP - polipeptyd trzustkowy

Czynniki rozszerzające oskrzela (rozkurczające):

nerwy współczulne, katecholaminy (adrenalina, noradrenalina), VIP, prostaglandyny E i I, NO, dzień (ukł. adrenergiczny)

Czynniki powodujące skurcz oskrzeli:

nerwy cholinergiczne, acetylocholina, CGRP, substancja P, histamina, adenozyna, leukotrieny, noc (ukł. cholinergiczny)

Cykl miesiączkowy - jajnik:

faza folikularna - dojrzewa komórka jajowa, pęcherzyki jajowe (dojrz pęcherzyk - pęcherzyk Graafa, dojrzewające jajeczko - oocyt); owulacja - pęknięcie ściany pęcherzyka Graafa, uwolnienie oocytu; faza lutealna - powstaje ciałko krwotoczne, ciałko żółte

Cykl miesiączkowy - macica:

faza proliferacyjna - rozrost błony śluzowej, złuszczenie błony śluzowej (menstruacja); owulacja - scieńczenie, zmniejszenie gęstości, alkalizacja; faza wydzielniczą - błona śluzową dobrze ukrwiona, rozpulchniona, warunki do zagnieżdżenia jajeczka

Odruch - zablokowanie perystaltyki jelit przez podrażnienie, operacje to odruch:

jelitowo-jelitowy

Owulacja jest poprzedzona:

zwiększeniem stężenia estrogenów, FSH i LH

Cykl pracy serca to kolejno:

skurcz przedsionków, skurcz izowolumetryczny komór, skurcz komór - fraza szybkiego wyrzutu, skurcz komór - faza zredukowanego wyrzutu, rozkurcz izowolumetryczny, rozkurcz komór - faza szybkiego wypełniania, rozkurcz komór - faza zredukowanego wypełniania

Pompa sodowo - potasowa

działa wbrew gradientowi stężeń

Obwodowy układ nerwowy dzieli się na...

dośrodkowy (receptory), odśrodkowy (efektory)

Autonomiczny układ nerwowy:

sympatyczny, parasympatyczny, NANC

Do zaburzeń mechanizmu filtracyjno-resorpcyjnego w tkankach, skutkującego obrzękiem może prowadzić:

wzrost ciśn hydrostat krwi, spadek ciśnienia onkotycznego, zwiększenie przepuszczalności ściany naczyń

Rola katecholamin (adrenaliny i noradrenaliny) w okresie porodu:

mobilizacja organizmu

Próg nerkowy dla glukozy:

180 mg/dl

Pod wpływem działania ADH na cewkę zbiorczą nefronu:

większe wchłanianie wody, mniejsza objętość moczu, mniejsze wydalanie moczu, większą liczba kanałów wodnych w ścianie cewek, otwarcie większej liczby akwaporyn,

Toksyna botulinowa

hamuje uwalnianie acetylocholiny z zakończeń nerwowych

Konflikt serologiczny

matka - Rh-, dziecko - Rh+

Stymulacja nagrody, powstawanie uzależnień, funkcjonowanie istoty czarnej - uwalnianie:

dopaminy

Myślenie logiczne, skutki działania, postępowanie zgodnie z zasadami etyki, planowanie ruchów dowolnych, problemy logiczne, matematyczne - aktywność:

okolica przedczołowa

Czynniki wyzwalające akcję porodową:

spadek stężenia oksytocynazy, wzrost stężenia kortyzolu, czynnik mechaniczny, spadek stężenia progesteronu

Na filtrację kłębkową wpływa:

ciśnienie krwi, przepływ krwi. ciśnienie onkotyczne białek osocza, ciśnienie w torebce Bosmana i drogach moczowych, pobudzenie nerwów współczulnych

W wyniku odruchu z baroreceptorów spadek ciśnienia tętniczego krwi wywoła:

przyspieszenie akcji serca, skurcz naczyń krwionośnych

Węzeł AV

przedsionkowo-komorowy, częstość pobudzeń - 40-60/min, położony w prawym przedsionku, odpowiedzialny za zwolnienie szybkości przewodzenia

Granica prawidłowego wysokiego ciśnienia krwi:

139/89 mmHg

Hematokryt

stosunek objętości erytrocytów do objętości pełnej krwi

Estrogeny - żeńskie hormony płciowe

mogące powstać z androgenów nadnerczowych

Kortyzol

hormon uwalniany rano, stymulujący popołudniowe procesy aktywności fizycznej i umysłowej

Ośrodki kontrolujące automatyczny rytm oddechowy znajdują się:

w rdzeniu przedłużonym i moście

Skrót VC w spirometrii to

pojemność życiowa płuc = TV (objętość oddechowa)+IRV(zapasowa objętość wdechowa)+ERV(zapasowa objętość wydechowa)

Swobodne przemieszczanie zgodnie z gradientem stężeń w poprzek błony komórkowej podlegają:

gazy oddechowe

Heparyna

wzmacnia aktywność inhibitorów krzepnięcia

Czucie bólu i temperatury jest przewodzone

drogą rdzeniowo-wzgórzową

Krążenie płucne:

niskociśnieniowe (t. płucna 25/8mmhg), niskooporowe(0,1 R), wysokoobjętościowe (12% obj krwi krążącej)

Miogenna autoregulacja przepływu krwi przez tkanki polega na:

utrzymaniu stałego przepływu krwi pomimo wahań ciśnienia systemowego (napędowego) krwi

Konsolidacja pamięci:

proces przechodzenia informacji z pamięci świeżej do pamięci trwałej, wybiórcze

Funkcja oligodendrocytów:

wytwarzanie osłonek mielinowych wokół aksonów w ośrodkowym układzie nerwowym

Surfaktant:

subst lipidowa, zmn napięcie powierzch pęcherzyków, ułatwia ich rozciąganie podczas wdechu, pobudz przez nerw błędny, u noworodków zapobiega zapadnięciu płuc, zmn pracę mięśni, chroni przed przech płynów, umożliwia współistnienie pęch różnej wielkości

Zwiększ częst skurczów serca to efekt

chromotropowy dodatni pod wpływem układu współczulnego, sympatycznego

Czynniki zmniejszające napięcie LES, zarzucanie treści żołądkowej:

NO, VIP, progesteron, cholecystokinina, glukagon, sekretyna

Czynniki zwiększające napięcie LES:

nerwy współczulne, noradrenalina, cholinergiczne, acetylocholina, gastryna, motylina, GRP, PP

Transport tlenu we krwi:

99% oksyhemoglobiny - związany z hemoglobiną, 1% tlenu rozpuszczonego fizycznie w osoczu

Zmiany hemoglobiny w okresie ciąży:

spadek stężenia żelaza i ferrytyny

Mechanizmy ochronne bariery żołądkowej:

warstwa śluzu, jony HCO3, ścisłe złącza, prostaglandyny

Gonadotropina kosmowkowa

podtrzymuje funkcje ciałka żółtego

Aparat rzęskowo-śluzowy odpowiedzialny za:

usuwanie zanieczyszczeń z dróg oddechowych

Ton I generowany przez zastawkę mitralną jest słyszalny:

V przetrz miedzyzebr, koniuszek serca, IV przestrz miedzyzebr przymostkowo po prawej

Uszk ukł piramidowego, objaw fizjologiczny do 2 roku życia

odruch Babińskiego

Okresy przebiegu porodu:

rozwierania szyjki macicy, wydalania płodu, oddzielenia i wydalenia łożyska, wczesnego połogu

W trakcie porodu aktywne cztery grupy hormonów:

oksytocyna, endorfiny, katecholaminy, prolaktyna

Menopauza

ustanie miesiączkowania, ostatnie krwawienie miesiączkowe, po którym następuje 12 miesięczna przerwa w krwawieniach z macicy niemająca podłoża patologicznego

Melatonina

uwalnia się zaraz po zaśnięciu, światło hamuje jej produkcję. antyoksydacyjny, hormon młodości, im starsza osoba tym jej mniej, dlatego starsi ludzie krócej śpią, zapobiega niszczeniu tkanek w stanach zapalnych