Pojęcia

 0    21 Datenblatt    robinrobi
mp3 downloaden Drucken spielen überprüfen
 
Frage język polski Antworten język polski
Teocentryzm
Lernen beginnen
Pogląd uznający Boga za przyczynę, ośrodek i cel wszystkiego, co istnieje. To najważniejsza cecha światopoglądu średniowiecznego.
Uniwersalizm:
Lernen beginnen
ednolitość kultury średniowiecznej w Europie. Wspólny język (łacina), wspólna religia (chrześcijaństwo) i wspólna hierarchia władzy.
Scholastyka
Lernen beginnen
Metoda nauczania i filozofii polegająca na rozumowym uzasadnianiu dogmatów religijnych. Opierała się na logicznym wywodzie i autorytecie (głównie Biblii i Arystotelesa).
Dualizm
Lernen beginnen
Przekonanie o istnieniu dwóch przeciwstawnych sił, np. dobra i zła, duszy i ciała, nieba i piekła, które nieustannie ze sobą walczą.
Memento mori
Lernen beginnen
(łac. "pamiętaj o śmierci") Hasło przypominające o kruchości życia i konieczności przygotowania się na spotkanie z Bogiem.
Danse macabre
Lernen beginnen
(taniec śmierci) Alegoryczny motyw przedstawiający śmierć zapraszającą do tańca ludzi wszystkich stanów. Podkreśla egalitaryzm śmierci (równość wszystkich wobec niej
Ars bene moriendi
Lernen beginnen
(sztuka dobrego umierania) Średniowieczny motyw literacki i plastyczny pouczający, jak godnie przygotować się do śmierci (przykładem jest św. Aleksy lub Roland).
Historiografia
Lernen beginnen
Dział piśmiennictwa zajmujący się opisywaniem dziejów (kroniki, roczniki, żywoty). Jej celem była często edukacja i pochwała władców.
Chansons de geste:
Lernen beginnen
(pieśni o czynach) Poematy epickie o przygodach legendarnych bohaterów i rycerzy (np. Pieśń o Rolandzie).
Romans
Lernen beginnen
Gatunek opowiadający o niezwykłych przygodach i miłości rycerza oraz damy (np. Dzieje Tristana i Izoldy).
Literatura parenetyczna
Lernen beginnen
Literatura o charakterze pouczającym, której celem jest propagowanie konkretnych wzorców osobowych (rycerza, władcy, świętego).
Dramat liturgiczny
Lernen beginnen
Najwcześniejsza forma dramatu, ściśle związana z obrzędami religijnymi (np. odgrywanie nawiedzenia grobu Pańskiego w Wielkanoc).
Misterium
Lernen beginnen
Wielkie widowisko religijne przedstawiające sceny z Biblii (np. narodziny lub mękę Jezusa).
Moralitet
Lernen beginnen
Gatunek dramatyczny, w którym bohater (często Everyman – Każdy) wybiera między dobrem a złem. Występują tu pojęcia abstrakcyjne (np. Wiara, Rozpacz).
Psychomachia
Lernen beginnen
Motyw walki o duszę ludzką, toczonej przez siły dobra (anioły) i zła (diabły).
Deesis
Lernen beginnen
Motyw ikonograficzny przedstawiający Chrystusa Pantokratora (jako sędziego), a obok niego modlących się za ludzkość Maryję i Jana Chrzciciela.
Plankt
Lernen beginnen
Utwór poetycki wyrażający głęboką skargę i ból (często Matki Boskiej pod krzyżem – np. Lament świętokrzyski).
Tryptyk
Lernen beginnen
Rodzaj ołtarza składający się z części środkowej i dwóch bocznych skrzydeł (częsty w gotyku).
Pieta
Lernen beginnen
Przedstawienie rzeźbiarskie lub malarskie Maryi trzymającej na kolanach martwe ciało syna.
Etos
Lernen beginnen
Zbiór wartości, norm i wzorów postępowania przyjętych w danej grupie społecznej (np. etos rycerski).
Zabytek języka
Lernen beginnen
Tekst, który jest cennym źródłem wiedzy o dawnym stanie języka (np. Kazania świętokrzyskie, Bulla gnieźnieńska).

Sie müssen eingeloggt sein, um einen Kommentar zu schreiben.