Fiszki - prawo kanoniczne 122

 0    122 Datenblatt    winsztalmichal
mp3 downloaden Drucken spielen überprüfen
 
Frage język polski Antworten język polski
Jaki jest cel ustanowienia osoby prawnej w Kościele?
Lernen beginnen
Cel musi mieścić się w misji zbawczej Kościoła i przekraczać cel poszczególnych jednostek (np. zadania odnoszące się do pobożności, apostolatu, miłości).
Kto jest kompetentną władzą do ustanowienia osoby prawnej w Kościele?
Lernen beginnen
Jest nią kościelna władza publiczna, hierarchiczna, taka jak Papież, biskup diecezjalny czy Konferencja Episkopatu.
Jak w Kodeksie Prawa Kanonicznego nazywane są nadrzędne osoby prawne z ustanowienia Bożego, czyli cały Kościół i Stolica Apostolska?
Lernen beginnen
Są one nazywane „osobami moralnymi”.
Czym charakteryzuje się kolegialna osoba prawna osobowa?
Lernen beginnen
Składa się z przynajmniej trzech osób, które współdecydują o wszystkich ważnych sprawach tejże osoby.
W niekolegialnej osobie prawnej osobowej, kto decyduje o sprawach?
Lernen beginnen
Decyduje zwierzchnik, na przykład biskup diecezjalny lub rektor w sprawach seminarium duchownego.
Czym są fundacje autonomiczne jako rodzaj osoby prawnej?
Lernen beginnen
Są to osoby prawne złożone z zespołu rzeczy materialnych lub duchowych.
Jak definiuje się publiczną osobę prawną?
Lernen beginnen
Jest to zespół osób lub rzeczy ustanowiony, aby w wyznaczonym zakresie wykonywał w imieniu Kościoła zlecone zadania dla dobra publicznego.
Jakie dwa działania wykonuje kompetentna władza podczas tworzenia osoby prawnej na mocy specjalnego nadania?
Lernen beginnen
Po pierwsze, ustanawia daną osobę prawną, a po drugie, przyznaje jej osobowość prawną.
Jaki jest warunek konieczny, aby kompetentna władza przyznała osobowość prawną danej osobie?
Lernen beginnen
Warunkiem jest zatwierdzenie jej statutów, czyli norm określających jej charakter oraz sposób działania.
Kto reprezentuje i działa w imieniu publicznej osoby prawnej?
Lernen beginnen
Reprezentują ją ci, którym przyznają to uprawnienie prawo powszechne, partykularne lub własne statuty.
W jaki sposób wygasa prywatna osoba prawna, jeśli utożsamiała się ze stowarzyszeniem?
Lernen beginnen
Wygasa, gdy zgodnie z postanowieniami statutów zostaje rozwiązane to stowarzyszenie.
Osoba prawna jest ze swej natury _____, ale może wygasnąć m.in. gdy faktycznie nie działa przez okres stu lat.
Lernen beginnen
wieczysta
Co dzieje się z dobrami, prawami i zobowiązaniami, gdy z wielu publicznych osób prawnych powstaje jedna?
Lernen beginnen
Nowo powstała osoba prawna przejmuje dobra, prawa dziedziczne oraz zobowiązania należące do poprzednich osób.
Co się dzieje z dobrami wygasłej publicznej osoby prawnej, jeśli jej statuty milczą na ten temat?
Lernen beginnen
Dobra te przechodzą na osobę bezpośrednio wyższą, z zachowaniem woli fundatorów i praw nabytych.
Jaki jest wymóg dotyczący kworum dla ważności wyborów dokonywanych przez osobę prawną kolegialną?
Lernen beginnen
Musi być obecna większość spośród tych członków, którzy powinni być wezwani.
Jaka większość głosów jest potrzebna do ważnego wyboru kandydata w pierwszym głosowaniu przez osobę prawną kolegialną?
Lernen beginnen
Wymagana jest bezwzględna większość głosów obecnych członków.
Co dzieje się w trzecim głosowaniu podczas wyborów w osobie prawnej kolegialnej, jeśli dwa pierwsze nie przyniosły rezultatu?
Lernen beginnen
Głosuje się tylko na dwóch kandydatów, którzy otrzymali najwięcej głosów, lub na dwóch najstarszych wiekiem, jeśli było ich więcej.
W przypadku podejmowania decyzji w sprawach innych niż wybory, kiedy przewodniczący kolegium może przeważyć swoim głosem?
Lernen beginnen
Może to uczynić, gdy po dwóch głosowaniach, już w drugim, liczba głosów była równa.
Jaki jest wymóg dla ważności aktu prawnego dokonywanego przez osobę prawną kolegialną, jeśli dotyczy on wszystkich jej członków jako jednostek?
Lernen beginnen
Akt musi być zaaprobowany przez wszystkich członków.
Czym jest akt prawny (actus iuridicus) w prawie kanonicznym?
Lernen beginnen
Jest to dokonana przez osobę czynność rodząca skutki prawne, np. sporządzenie testamentu.
Jakie są trzy ogólne warunki ważności aktu prawnego?
Lernen beginnen
Dokonanie przez osobę zdolną do jego wykonania, zawarcie w nim istotnych elementów konstytutywnych i wypełnienie wymaganych formalności.
Jaki jest skutek zewnętrznego przymusu wywartego na osobę w taki sposób, że nie mogła się mu oprzeć, dla ważności aktu prawnego?
Lernen beginnen
Akt prawny wykonany pod takim przymusem jest nieważny.
Czym jest bojaźń (mentis trepidatio) i kiedy uważa się ją za ciężką?
Lernen beginnen
Jest to zmieszanie umysłu powstałe wskutek grożenia złem; jest ciężka, jeśli zło zagrażające jest wielkie.
Kiedy ignorancja powoduje nieważność aktu prawnego?
Lernen beginnen
Gdy odnosi się do istoty aktu lub dotyczy warunku wymaganego w sposób bezwzględny.
Czym różni się zdarzenie prawne (factum iuridicum) od czynności prawnej?
Lernen beginnen
Zdarzenie prawne sprowadza skutki prawne bez udziału woli osoby, która ich doznaje (np. urodziny, pełnoletność).
Co musi zrobić przełożony, gdy prawo wymaga od niego uzyskania zgody kolegium do podjęcia aktu?
Lernen beginnen
Musi uzyskać zgodę bezwzględnej większości obecnych członków zwołanego kolegium.
Co musi zrobić przełożony, gdy prawo wymaga od niego zasięgnięcia rady kolegium do podjęcia aktu?
Lernen beginnen
Musi wysłuchać rady wszystkich obecnych członków zwołanego kolegium.
Czy przełożony jest zobowiązany iść za radą kolegium, nawet jeśli jest jednomyślna?
Lernen beginnen
Nie jest zobowiązany do ważności swojego działania, ale nie powinien odrzucać rady bez przeważającej racji.
Jak w dawnym Kodeksie Prawa Kanonicznego nazywano władzę rządzenia?
Lernen beginnen
Nazywano ją w pierwszym rzędzie jurysdykcją.
Władza rządzenia i władza święceń mają to samo źródło i cel. Czym się różnią?
Lernen beginnen
Różnią się sposobem udzielania, wykonywania, przekazywania i utraty.
Kto otrzymuje władzę rządzenia bezpośrednio od Boga w chwili przyjęcia wyboru na konklawe?
Lernen beginnen
Biskup rzymski (Papież), następca św. Piotra.
Jakie trzy postacie (funkcje) przyjmuje kościelna władza rządzenia?
Lernen beginnen
Władzę ustawodawczą, wykonawczą i sądowniczą.
Czym jest władza zwyczajna w Kościele?
Lernen beginnen
Jest to władza rządzenia związana z powierzonym urzędem.
Czym różni się władza zwyczajna własna od władzy zwyczajnej zastępczej?
Lernen beginnen
Władza własna jest wykonywana w swoim imieniu (np. proboszcz), a zastępcza w imieniu kogoś innego (np. wikariusz generalny).
Co to jest władza delegowana?
Lernen beginnen
Jest to władza udzielona w drodze osobowego zlecenia, a nie przez sam urząd.
Władza o zakresie wewnętrznym dotyczy spraw _____, np. w zakresie sakramentalnym.
Lernen beginnen
tajnych
Kogo należy rozumieć pod nazwą „Ordynariusz”?
Lernen beginnen
Biskupa Rzymskiego, biskupów diecezjalnych, przełożonych Kościołów partykularnych, wikariuszy generalnych i biskupich oraz wyższych przełożonych zakonnych na prawie papieskim.
Kto z listy Ordynariuszy nie jest zaliczany do „Ordynariuszy miejsca”?
Lernen beginnen
Wyżsi przełożeni zakonni, ponieważ ich władza jest personalna, a nie terytorialna.
Czy posiadający władzę wykonawczą może ją wykonywać poza własnym terytorium?
Lernen beginnen
Tak, może ją wykonywać, nawet w odniesieniu do podwładnych, którzy aktualnie nie przebywają na jego terytorium.
Dlaczego kościelna władza święceń nigdy nie wygasa?
Lernen beginnen
Ponieważ ma swoje źródło w sakramencie święceń, który jest niezmazalny.
W jaki sposób wygasa władza zwyczajna?
Lernen beginnen
Wygasa wraz z utratą urzędu, z którym jest złączona.
Podaj trzy sposoby wygaśnięcia władzy delegowanej.
Lernen beginnen
Po wykonaniu zlecenia, po upływie czasu, po ustaniu przyczyny celowej delegacji, przez odwołanie lub rezygnację.
Czy władza delegowana ustaje po wygaśnięciu władzy delegującego?
Lernen beginnen
Nie, chyba że została obłożona stosownymi klauzulami, np. „dopóki trwa mój urząd” (durante meo munere).
Czym są kanony w Kościele?
Lernen beginnen
Są to przepisy regulujące wewnętrzne prawo wspólnoty Kościoła, jej działanie i życie.
Jaki papież zlecił prace nad Kodeksem Prawa Kanonicznego z 1917 roku?
Lernen beginnen
Pius X.
Jaki papież i w którym roku dokonał promulgacji Kodeksu Prawa Kanonicznego z 1983 roku?
Lernen beginnen
Jan Paweł II w 1983 roku.
Z ilu ksiąg składa się Kodeks Prawa Kanonicznego z 1983 roku?
Lernen beginnen
Składa się z siedmiu ksiąg.
Jaki był główny cel reformy, która doprowadziła do powstania KPK z 1983 r.?
Lernen beginnen
Uporządkowanie praw oraz dostosowanie norm do nowej mentalności i nowych potrzeb po Soborze Watykańskim II.
Nowy Kodeks Prawa Kanonicznego z 1983 r. jest często nazywany przetłumaczeniem _____ na język prawny.
Lernen beginnen
Soboru Watykańskiego II
Co oznacza zasada pomocniczości (subsydiarności) w prawie kanonicznym?
Lernen beginnen
Wszystkie kwestie powinno się rozwiązywać na najniższym możliwym poziomie władzy.
Czym są kary latae sententiae, których liczbę zredukowano w KPK z 1983 r.?
Lernen beginnen
Są to kary zaciągane przez sam fakt popełnienia czynu, bez konieczności wyroku.
Zgodnie z zasadą „lex retro non agit”, prawo nie działa ____.
Lernen beginnen
wstecz
Jaka jest definicja ustawy według św. Tomasza z Akwinu?
Lernen beginnen
„Rozporządzenie rozumne dla dobra wspólnego, wydane przez tego, kto ma pieczę o społeczność, i należycie promulgowane”.
Jak nazywa się oficjalny organ urzędowy Stolicy Apostolskiej, w którym publikowane są ustawy powszechne?
Lernen beginnen
Acta Apostolicae Sedis (AAS).
Ile wynosi standardowy okres nieobowiązywalności (vacatio legis) dla ustaw powszechnych?
Lernen beginnen
Trwa 3 miesiące od zamieszczenia ustawy w AAS.
Ile wynosi standardowy okres nieobowiązywalności (vacatio legis) dla ustaw partykularnych?
Lernen beginnen
Trwa miesiąc od momentu promulgacji.
Co to jest luka w prawie (lacuna legis)?
Lernen beginnen
Jest to brak norm prawnych w odniesieniu do określonej sytuacji faktycznej.
W przypadku luki w prawie, do czego należy się odwołać w pierwszej kolejności?
Lernen beginnen
Należy czerpać wiedzę z ustaw wydanych w sprawach podobnych (analogia prawa).
Czym jest „słuszność kanoniczna” (aequitas canónica)?
Lernen beginnen
Jest to „sprawiedliwość złagodzona miłością ewangeliczną”.
Kogo wiążą ustawy partykularne wydane dla danego terytorium?
Lernen beginnen
Wiążą tych, dla których zostały wydane, posiadających na nim stałe lub tymczasowe zamieszkanie i aktualnie na nim przebywających.
Czy podróżni (peregrini) są związani ustawami partykularnymi własnego terytorium?
Lernen beginnen
Nie, jak długo przebywają poza nim, chyba że ich przekroczenie powoduje szkodę na własnym terytorium lub ustawy mają charakter personalny.
Kogo podlegają tułacze (vagi)?
Lernen beginnen
Podlegają ustawom powszechnym i partykularnym obowiązującym w miejscu ich aktualnego przebywania.
Co to jest abrogacja ustawy?
Lernen beginnen
Jest to całkowite uchylenie ustawy przez formalną decyzję ustawodawcy.
Co to jest obrogacja ustawy?
Lernen beginnen
Jest to promulgacja nowej ustawy, która jest wprost przeciwna dotychczasowej, uchylając ją bez wyraźnej wzmianki.
Co to jest derogacja ustawy?
Lernen beginnen
Jest to częściowe uchylenie poprzedniej ustawy przez nową ustawę.
Jakie są dwa konieczne elementy prawa zwyczajowego?
Lernen beginnen
Jednolite postępowanie wspólnoty oraz zatwierdzenie tego postępowania przez ustawodawcę.
Zwyczaj prawny, który wypełnia lukę w prawie pisanym, nazywa się zwyczajem _____.
Lernen beginnen
obok prawa (praeter legem)
Po jakim czasie zwyczaj przeciwny obowiązującemu prawu kanonicznemu nabiera mocy prawa?
Lernen beginnen
Po przestrzeganiu go w sposób ciągły przez pełne 30 lat.
Jaki jest podział dekretów ogólnych ze względu na rodzaj władzy, która je wydaje?
Lernen beginnen
Dzielą się na dekrety ogólne ustawodawcze i dekrety ogólne wykonawcze.
Czy dekret ogólny wykonawczy wygasa z chwilą ustania władzy tego, kto go wydał?
Lernen beginnen
Nie, chyba że zostało to specjalnie postanowione w samym dekrecie.
Jakie są trzy rodzaje poszczególnych aktów administracyjnych?
Lernen beginnen
Dekret, nakaz i reskrypt.
Czy poszczególne akty administracyjne można stosować do innych spraw, nawet jeśli są podobne?
Lernen beginnen
Nie, odnoszą się one tylko do przypadków, dla których zostały wydane.
Jakie partykuły językowe (słowa) wskazują, że warunek dołączony do aktu administracyjnego jest wymagany do jego ważności?
Lernen beginnen
„Jeśli” (si), „chyba że” (nisi), „o ile” (dummodo).
Czym jest dekret poszczególny?
Lernen beginnen
To akt administracyjny, który podejmuje decyzję w poszczególnym przypadku albo coś powierza, np. urząd kościelny.
Czym różni się nakaz poszczególny od dekretu?
Lernen beginnen
Nakaz ma charakter karny lub pejoratywny i poleca coś wykonać lub zaniechać, przede wszystkim w celu przynaglenia do zachowania ustawy.
W przypadku zbieżności dwóch sprzecznych dekretów, który z nich ma pierwszeństwo?
Lernen beginnen
Dekret szczegółowy przeważa nad ogólnym w tym, co zostało wyrażone szczegółowo.
Co to jest reskrypt?
Lernen beginnen
To akt administracyjny wydany na piśmie, który na prośbę udziela przywileju, dyspensy lub innej łaski.
Zatajenie prawdy w prośbie o reskrypt, które powoduje jego nieważność, to _____.
Lernen beginnen
subrepcja
Przedstawienie fałszu w prośbie o reskrypt, które powoduje jego nieważność, to _____.
Lernen beginnen
obrecja
Czy łaska, której odmówiła jedna dykasteria Kurii Rzymskiej, może być ważnie udzielona przez inną dykasterię?
Lernen beginnen
Nie, bez zgody tej pierwszej dykasterii.
Co to jest przywilej?
Lernen beginnen
To łaska udzielona szczególnym aktem dla pożytku pewnych osób fizycznych lub prawnych.
Jak należy interpretować przywilej?
Lernen beginnen
Należy go interpretować szeroko, tak aby obdarzony doświadczał zawsze łaski, a nie ciężaru.
Jakie są konsekwencje nadużywania władzy udzielonej przywilejem?
Lernen beginnen
Osoba nadużywająca zasługuje na pozbawienie przywileju przez kompetentną władzę.
Czy osoba fizyczna może zrzec się przywileju udzielonego osobie prawnej, do której należy?
Lernen beginnen
Nie, pojedyncze osoby nie mogą się zrzec takiego przywileju.
Co to jest dyspensa?
Lernen beginnen
Jest to rozluźnienie (zawieszenie) prawa czysto kościelnego w poszczególnym wypadku dla słusznej przyczyny.
Od jakiego prawa nie można udzielić dyspensy?
Lernen beginnen
Nie można dyspensować od prawa Bożego (naturalnego i pozytywnego).
Czy proboszcz ma ogólną, związaną z urzędem władzę dyspensowania?
Lernen beginnen
Nie, przysługuje mu ona tylko w konkretnych sytuacjach określonych przez prawo.
Czy ważność dyspensy udzielonej przez kogoś, kto nie jest ustawodawcą, zależy od istnienia przyczyny?
Lernen beginnen
Tak, obecność słusznej i rozumnej przyczyny jest wymagana do ważności dyspensy.
W jaki sposób ustaje dyspensa, która ma charakter ciągły (np. od obowiązku)?
Lernen beginnen
Ustaje w ten sam sposób co przywilej, a także poprzez pewne i całkowite wygaśnięcie przyczyny skłaniającej.
Czym są statuty w sensie właściwym?
Lernen beginnen
Są to zarządzenia ustanawiane w zespołach osób lub rzeczy (np. osobach prawnych), określające ich zadania, ustrój i sposób działania.
Kogo obowiązują przepisy porządkowe (ordines)?
Lernen beginnen
Obowiązują te osoby, które biorą udział w zgromadzeniach czy obchodach kościelnych, dla których zostały ustanowione.
Kto jest kościelną osobą fizyczną?
Lernen beginnen
Każdy człowiek ochrzczony.
Jaka jest granica wieku pełnoletniości w Kodeksie Prawa Kanonicznego z 1983 r.?
Lernen beginnen
Ukończenie 18. roku życia.
Dzieci, czyli osoby przed ukończeniem _____ roku życia, uważa się za niemające używania rozumu.
Lernen beginnen
siódmego
Jaki jest minimalny wiek do zawarcia małżeństwa według KPK?
Lernen beginnen
14 lat dla kobiety i 16 lat dla mężczyzny.
Jak nabywa się stałe zamieszkanie (mieszkaniec - incola)?
Lernen beginnen
Przez faktyczne zamieszkanie na danym terytorium przez 5 lat lub z zamiarem pozostania tam na stałe.
Jak nabywa się tymczasowe zamieszkanie (przybysz - advena)?
Lernen beginnen
Przez faktyczne zamieszkanie przez 3 miesiące lub z zamiarem pozostania tam przez co najmniej 3 miesiące.
Osoba, która nie ma ani stałego, ani tymczasowego zamieszkania, to _____, a osoba, która nie ma go nigdzie, to _____.
Lernen beginnen
podróżny (peregrinus), tułacz (vagus)
Czym jest pokrewieństwo?
Lernen beginnen
Jest to bliskość osób oparta na wspólnocie krwi, pochodząca od wspólnego przodka.
Jak oblicza się stopnie pokrewieństwa w linii prostej?
Lernen beginnen
Jest tyle stopni, ile rodzeń, nie wliczając przodka.
W którym stopniu linii bocznej spokrewnieni są brat i siostra?
Lernen beginnen
W drugim stopniu linii bocznej.
Z czego powstaje powinowactwo?
Lernen beginnen
Powstaje z ważnego małżeństwa, nawet niedopełnionego, i istnieje między mężem a krewnymi żony oraz odwrotnie.
Jak oblicza się stopnie powinowactwa?
Lernen beginnen
Krewni jednego małżonka są w tej samej linii i stopniu powinowatymi drugiego małżonka.
Zgodnie ze zmianami z 2016 r. (De concordia inter codices), do jakiego Kościoła sui iuris zostaje włączone dziecko, jeśli rodzice należą do różnych obrządków i brak między nimi zgodności?
Lernen beginnen
Zostaje włączone do Kościoła sui iuris, do którego należy ojciec.
W jakim wieku osoba mająca być ochrzczona może sama wybrać chrzest w Kościele łacińskim lub innym Kościele sui iuris?
Lernen beginnen
Po ukończeniu czternastego roku życia.
Czy długotrwały zwyczaj przyjmowania sakramentów według obrzędów innego Kościoła sui iuris pociąga za sobą włączenie do tego Kościoła?
Lernen beginnen
Nie, nie pociąga za sobą automatycznego włączenia.
W jakich dwóch okolicznościach Kościół uzupełnia wykonawczą władzę rządzenia?
Lernen beginnen
W przypadku błędu powszechnego (prawnego lub faktycznego) oraz w przypadku wątpliwości pozytywnej i prawdopodobnej (prawnej lub faktycznej).
Co to jest urząd kościelny?
Lernen beginnen
Jest to jakiekolwiek zadanie ustanowione na stałe, z postanowienia Bożego lub kościelnego, dla realizacji celu duchowego.
Jak nazywa się procedura powierzenia urzędu kościelnego?
Lernen beginnen
Nazywa się prowizją kanoniczną.
Jakie trzy stadia składają się na prowizję kanoniczną?
Lernen beginnen
Wyznaczenie kandydata, nadanie tytułu i wprowadzenie w posiadanie urzędu.
Jaka forma powierzenia urzędu ma miejsce, gdy kompetentna władza sama w sposób swobodny wyznacza kandydata?
Lernen beginnen
Jest to swobodne nadanie (libera collatio).
Kiedy rezygnacja z urzędu jest nieważna mocą samego prawa?
Lernen beginnen
Jeśli jest złożona w wyniku ciężkiej i niesprawiedliwej bojaźni, podstępu, błędu istotnego lub symonii.
Czy rezygnacja Papieża wymaga przyjęcia przez jakąkolwiek władzę?
Lernen beginnen
Nie, jest skuteczna sama w sobie, gdyż składa ją na ręce Boga.
Podaj trzy przyczyny usunięcia z urzędu kościelnego mocą samego prawa.
Lernen beginnen
Utrata stanu duchownego, publiczne odstępstwo od wiary lub wspólnoty z Kościołem, usiłowanie zawarcia małżeństwa przez duchownego.
Czym różni się pozbawienie urzędu od usunięcia?
Lernen beginnen
Pozbawienie jest karą za udowodnione przestępstwo, stosowaną ściśle według przepisów prawa karnego.
Co to jest przedawnienie (praescriptio)?
Lernen beginnen
Jest to sposób nabycia lub utraty prawa subiektywnego albo uwolnienia się od obowiązków przy odpowiednim upływie czasu.
Jaki jest kluczowy warunek, aby kanoniczne przedawnienie było ważne?
Lernen beginnen
Musi opierać się na dobrej wierze, która towarzyszy przez cały czas konieczny do zaistnienia przedawnienia.
Wymień trzy wartości kościelne wyjęte spod możliwości przedawnienia.
Lernen beginnen
Prawa i obowiązki z prawa Bożego, uprawnienia z przywileju apostolskiego, prawa dotyczące życia duchowego wiernych, granice okręgów kościelnych, stypendia mszalne.
Czym jest czas użyteczny (tempus utile)?
Lernen beginnen
Jest to czas, który płynie tylko wtedy, gdy podmiot wie o rozpoczęciu jego biegu i może podjąć działanie; zatrzymuje się, gdy działanie jest niemożliwe.
Czym jest czas ciągły (tempus continuum)?
Lernen beginnen
Jest to czas biegnący nieprzerwanie, którego upływ jest niezależny od wiedzy i możliwości działania osoby.
Jak liczy się miesiąc i rok w prawie kanonicznym dla celów ogólnych?
Lernen beginnen
Miesiąc to okres 30 dni, a rok to okres 365 dni.
Czy do terminu określonego prawem wlicza się pierwszy dzień (terminus a quo)?
Lernen beginnen
Z zasady nie wlicza się pierwszego dnia.

Sie müssen eingeloggt sein, um einen Kommentar zu schreiben.